Strona główna

4 Częstotliwość pomiarów


Pobieranie 260.65 Kb.
Strona2/5
Data19.06.2016
Rozmiar260.65 Kb.
1   2   3   4   5

4.5. Trofia i obciążenia organiczne

4.5.1. Warunki tlenowe i obciążenia organiczne


W akwenach silnie zeutrofizowanych natlenienie wód przyjmuje wartości od deficytów tlenowych do przetlenienia. Wysokie wartości nasycenia tlenem związane są z zakwitami wody, gdy intensywność fotosyntezy wzrasta. Rozkład obumarłych komórek glonów (procesy dysymilacji) powoduje ubytek tlenu. Deficyty tlenu głównie obserwowane są w warstwie przydennej. Zakres zmian nasycenia tlenem dla obu warstw pomiarowych Zalewu w sezonie badawczym 2000 roku przedstawiono na rysunkach 93 i 94. Poniżej zestawiono ekstremalne wyniki pomiarów:

Zalew Wielki



zakres mediana

warstwa powierzchniowa 158–62 % 110,0 %

warstwa przydenna 124–47 % 92,0 %

Wysokie wyniki pomiarów nasycenia tlenem (wartości >120 %) zanotowano w warstwie powierzchniowej w maju, czerwcu i sierpniu. Wielkości te mieściły się w granicach 158–120 %. Minimalną wartość nasycenia tlenem wód tej warstwy stwierdzono w październiku; najniższy wynik zanotowano na stanowisku E (62 %).

W warstwie przydennej nie stwierdzono znacznych deficytów tlenowych. Najniższe pomierzone wartości nie były niższe od 40 % nasycenia tlenem. Najniekorzystniejsze warunki tlenowe w tej warstwie panowały w październiku. W miesiącu tym zarejestrowano na stanowisku C minimalną wartość = 47 %.




Rys. 93: Nasycenie tlenem wód Zalewu Wielkiego w roku 2000

Oberfläche – warstwa powierzchniowa

Grundnähe – warstwa przydenna

Zalew Mały

zakres mediana liczba

warstwa powierzchniowa 207,6–77,4 % 118,1 % n=48

warstwa przydenna 202,9–72,0 % 108,2 % n=48

Najwyższe wyniki natlenienia wód tej części akwenu, przyjmujące wartości >120 %, wystąpiły w kwietniu, maju i czerwcu. Maksymalny wynik zarejestrowano na stanowisku P, w maju – 207,6 %. W październiku oraz listopadzie, gdy intensywność zakwitów fitoplanktonu zmalała, w wodach Zalewu Małego przeważały procesy dysymilacji. Nastąpiło znaczące obniżenie natlenienia wód, do poziomu 74–99 %. Nie stwierdzono znaczących deficytów tlenowych dla tej części akwenu.





Rys. 94: Nasycenie tlenem wód Zalewu Małego w roku 2000


Oberfläche – warstwa powierzchniowa

Grundnähe – warstwa przydenna

Najniższe stężenia tlenu rozpuszczonego w wodzie wynosiły odpowiednio:

w warstwie powierzchniowej:

Zalew Wielki – 6,2 mg O2/l w październiku na stanowisku E

Zalew Mały – 8,2 mg O2/l w październiku na stanowisku Q

w warstwie przydennej:

Zalew Wielki – 5,1 mg O2/l w październiku na stanowisku E

Zalew Mały – 6,7 mg O2/l w maju na stanowisku M

Wartości te nie były niższe od wielkości stwierdzonych w wieloleciu.

W wodach Zalewu Wielkiego minimalne stężenia tlenu rozpuszczonego, przyjmujące wartości poniżej 6,0 mg O2/l, wystąpiły również w październiku na stanowisku C (5,2 mg O2/l) oraz w maju i czerwcu na stanowisku E (odpowiednio 5,2 i 5,7 mg O2/l). Wszystkie cytowane wielkości zmierzono w rynnie toru wodnego, gdzie głębokości są wyższe od 10 metrów.


Rys. 95: Stężenia tlenu w warstwie przydennej Zalewu w roku 2000

Großes Haff – Zalew Wielki minimal – minimalne

Kleines Haff – Zalew Mały mittel – średnie

Stosunkowo niska zawartość tlenu rozpuszczonego w wodzie na stanowisku M miała charakter incydentalny – była związana z procesami rozkładu obumierających komórek fitoplanktonu.

Wskaźnik BZT5

Podwyższone wyniki pomiarów BZT5 występowały podczas zakwitów glonów. W miesiącach wiosennych wskaźnik ten był wyższy w stosunku do wyników w pozostałych miesiącach.

Najniższe wyniki w obu częściach akwenu zanotowano w listopadzie.

Maksymalne BZT5 wynoszące 7,0 mg O2/l, stwierdzono w wodach Zalewu Wielkiego w czerwcu, na stanowisku F, podczas silnego zakwitu fitoplanktonu. Zawartość chlorofilu „a” aktywnego wynosiła 64,0 μg/l i była to maksymalna wartość dla całego sezonu badawczego w tej części akwenu.

Zakres zmienności dla BZT5 w roku 2000 przedstawiono poniżej:



zakres mediana liczba

Zalew Wielki 2,0–7,0 mg O2/l 4,2 mg O2/l n=48

Zalew Mały 2,7–11,4 mg O2/l 5,3 mg O2/l n=48

Maksymalny wynik w wodach Zalewu Małego wyniósł 11,4 mg O2/l, stwierdzono go w maju na stanowisku P, przy zawartości chlorofilu „a” aktywnego równej 95,1 μg/l. Stosunkowo wysokie wyniki BZT5 wystąpiły w tym miesiącu również na pozostałych stanowiskach badaw­czych, a także w miesiącach charakteryzujących się wzmożonym rozwojem fitoplanktonu, czyli w kwietniu i czerwcu.


Zawartość rozpuszczonych związków organicznych określana metodą spektrofoto­metrii w nadfiolecie

Pomiar spektrofotometryczny przeprowadza się przy długości fali 254 nm, a detekcja prowadzona tą metodą obejmuje związki organiczne, głównie aromatyczne (benzen, toluen).

Wymieniona metoda nie obejmuje wszystkich związków organicznych, zwłaszcza niektórych węglowodorów alifatycznych. Wartości absorbancji są przyjmowane jako wskaźnik określający zawartość rozpuszczonych związków organicznych.

Badania zawartości związków organicznych tą metodą były prowadzone w próbkach wody z warstwy powierzchniowej Zalewu Szczecińskiego, przez cały sezon badawczy.

Zakres zmienności tego wskaźnika przedstawiono poniżej:



zakres mediana liczba

Zalew Wielki 0,143–0,198 0,172 n=48

Zalew Mały 0,126–0,195 0,168 n=48

W porównaniu do poprzednich lat badań stwierdzono nieznaczne obniżenie wartości absorbancji.


Zawartość związków organicznych określana metodą węgla organicznego

W roku 2000 w wodach Wielkiego Zalewu przeprowadzono badania zawartości węgla organicznego, na 6 stanowiskach w warstwie powierzchniowej, natomiast w obrębie Małego Zalewu na stanowisku M w obu warstwach pomiarowych.

Próbki wody badane są bez sączenia. Zakresy zmienności zawartości ogólnego węgla organicznego oraz mediany dla zbioru wyników przedstawiono poniżej:



zakres mediana liczba

Zalew Wielki, stanowiska B–H warstwa powierzchniowa 7,7–14,8 11,2 n=48

Zalew Mały, stanowisko M warstwa powierzchniowa 8,0–23,0 10,0 n=11

Zalew Mały, stanowisko M warstwa przydenna 8,0–22,0 11,0 n=11

Porównanie wyników badań wód Zalewu Wielkiego w poszczególnych miesiącach wskazuje, że stosunkowo wyższe wyniki wystąpiły w czerwcu, a niższe w październiku.

Maksymalne wyniki stwierdzono w maju na stanowisku D w obu warstwach pomiarowych; minimalne na stanowisku B, w październiku – również w obu warstwach.

Na stanowisku M maksymalne wyniki pomiarów wystąpiły w obu warstwach pomiarowych w maju.

1   2   3   4   5


©snauka.pl 2016
wyślij wiadomość