Strona główna

Historia ewolucji kopalni „polska – wirek” Kopalnia „Prezydent”


Pobieranie 245.01 Kb.
Strona4/4
Data20.06.2016
Rozmiar245.01 Kb.
1   2   3   4

5.4. Perspektywy KWK „Polska-Wirek”
Ta kopalnia jest postrzegana przez jej pracowników jako bezpieczne i przyjazne miejsce pracy. Ich życzeniem jest, aby takim miejscem była jak najdłużej. Wg geologów kopalni zasoby operatywne KWK „Polska-Wirek”, czyli takie, które przy obecnym stanie wiedzy górniczej i możliwościach technicznych oraz uwarunkowaniach ekonomicznych są możliwe i opłacalne do wybrania, zamykają się wielkością około 33 mln ton. Zakładając niezmieniony poziom wydobycia, byt kopalni powinien być zapewniony w okresie najbliższych 15 lat.

Niestety, w chwili pisania tej pracy, atmosfera w KWK „Polska – Wirek” nie jest, delikatnie rzecz ujmując najlepsza. Jak wiadomo , ta jedna z najlepszych ekonomicznie kopalń w latach 1998 – 2002, a nawet w styczniu 2003 r., nie wytrzymała eksperymentu wcielenia jej od lutego 2003 r. w struktury Kompanii Węglowej S.A.. K W S.A. to powstałe w lutym 2003 r. największe w Europie przedsiębiorstwo wydobywające węgiel kamienny. Skupia 23 kopalnie węgla kamiennego z pięciu byłych spółek węglowych. Poza jej strukturami pozostały jedynie Jastrzębska Spółka Węglowa i Katowicki Holding Węglowy. W momencie przejęcia kopalni przez Kompanię Węglową S.A. drastycznie pogorszyły się jej wyniki ekonomiczne, na poprawę których kopalnia solidnie od lat pracowała. I to pracowała solidarnie cała załoga, wraz z dyrekcją i organizacjami związkowymi. Odpowiedzialność za swój zakład pracy nakazywała pracownikom wstrzymywać się od najróżniejszych form protestu, nieodpowiedzialnych akcji strajkowych, od czego przecież w ostatnim czasie górnictwo nie było wolne. Załoga stawiała bowiem na utrzymanie swoich cennych w dzisiejszych czasach miejsc pracy. Przyczyn takiego stanu rzeczy (złych wyników) można się jedynie domyślać, analizując takie dane, jak wielkość zatrudnienia w poszczególnych zakładach kompanii, żywotność pozostałego złoża, czy wreszcie porównując narzucony odgórnie dla poszczególnych kopalń tzw. wskaźnik eksportu (pamiętając, że ten eksport był jeszcze w połowie roku 2003 nieekonomiczny, a utrzymywany głównie ze względów społecznych i umów długoterminowych). Nie mając dowodów na poparcie tezy o manipulowaniu wynikiem ekonomicznym poprzez sterowanie wskaźnikiem eksportu należy jednak postawić pytanie: jak to możliwe, że przy niezmienionych warunkach, jedynie w trakcie zmian organizacyjnych, tak diametralnej zmianie ulega wynik ekonomiczny? Czy jest to wynikiem niewydolności organizacyjnej molocha, którego samo biuro zarządu zatrudnia więcej osób niż niejeden średni zakład pracy, a liczba wszystkich zatrudnionych waha się w granicach 85 tysięcy, czy też może jest to celowe działanie obliczone na doraźny wynik przy jak najmniejszych kosztach społecznych (pamiętać należy, że do likwidacji, nazywanej eufemistycznie „wygaszaniem wydobycia” przeznaczono kopalnie o najmniejszej liczbie zatrudnionych). Nie chcąc wysuwać zbyt daleko idących wniosków proponuję przyjrzeć się porównaniom podstawowych wskaźników techniczno – ekonomicznych KWK „Polska – Wirek” na koniec 2002 r., w styczniu 2003 r. i w okresie II – IX 2003 r., w którym to czasie kopalnia funkcjonuje w strukturach Kompanii Węglowej S.A.. Jako obserwatorowi będącemu w wirze ostatnich wydarzeń w górnictwie, pozostaje mi tylko życzyć załodze kopalni (i sobie), aby obserwowana aktualnie na rynkach światowych dobra koniunktura na węgiel utrzymała swój trend wzrostowy w dalszej perspektywie, a ostateczne wnioski dotyczące jakości reformowania górnictwa pozostawić po przeanalizowaniu poniższych danych wnikliwemu czytelnikowi.

Perspektywy działania kopalni w najbliższych latach były dobre i klarowne. Planuje się, że w sytuacji, gdy istnienie kopalni będzie zagwarantowane do wyczerpania złoża, w latach następnych zdolność produkcyjna węgla zostanie utrzymana, co pozwoli na korzystne zbywanie wydobywanego węgla, bowiem zakład przeróbczy, niestety już nie najnowocześniejszy, lecz obsługiwany przez bardzo dobrze wykwalifikowane i sprawne służby, będzie nadal w stanie produkować dobrze sprzedające się sortymenty węgla.

Koszt ponoszone na wydobycie węgla zostały zracjonalizowane i przy obecnych metodach zarządzania kopalnią (ISO 9000 : 2001) ich poziom będzie utrzymany. Zapewni to osiąganie dodatniej akumulacji jednostkowej. Reasumując, należy podkreślić, że pozytywne tendencje będą utrzymane. Kopalnia nie będzie już podlegać tak dynamicznym procesom jak dotychczas, jej model jest w głównym zarysie docelowy i podlegał będzie jedynie korektom dostosowującym. Zadania produkcyjne stojące przed kopalnią „Polska-Wirek” nie są jednak łatwe i ich wykonanie wymagać będzie od całej załogi nie lada mobilizacji.

Źródło: KWK „Polska – Wirek”




 

 

2002r

Wykonanie 2003 r.




 

 

/po wer.bilansu/

styczeń

II-IX













1

2

4

7
















koszt jednostkowy

zł/t

125,95

123,16

141,48













cena

zł/t

148,11

138,19

117,43













akumulacja

zł/t

22,16

15,03

-24,05













koszt jednostkowy

zł/GJ

4,65

4,76

5,44













cena

zł/GJ

5,47

5,34

4,52













akumulacja

zł/GJ

0,82

0,58

-0,92













wynik finansowy brutto

tys zł

20 742,7

179,3

-39 629,3













w tym węgiel

tys zł

42 408,0

2 507,3

-27 158,7













w tym węgiel

%

204,4

1398,4

68,5













wydobycie

tony

2 074 900

185 000

1 261 500













wydobycie

t/d

8300

8409

7599













sprzedaż

tony

2 050 091

183 803

1 128 828













eksport

%

39,5

23,5

59,5













wartość opałowa sprzedaży

kJ/kg

27098

25880

26001













popiół

%

12,4

15,2

14,9













siarka

%

0,54

0,56

0,58













wydajność dołowa

kg/rdn

6409

7141

6894













wydajność ogólna

kg/prdn

3892

3896

3620













wydajność na pracownika

t/prac.

759,20

69,39

471,77













zatrudnienie na koniec okresu

osoby

2663

2706

2637













średnie zatrudnienie

osoby

2733

2666

2674




























Restrukturyzacja górnictwa na Śląsku musi się odbywać jako jeden z elementów restrukturyzacji całego przemysłu i gospodarki na Śląsku i jeżeli ta wydatnie nie przyspieszy, to jej motorem może zostać reformowanie górnictwa. Kończąc pozostaje tylko życzyć górnictwu, aby uwierzyło w to, że jest przemysłem potrzebnym i będzie potrzebnym jeszcze wiele lat, a jego pozycja może w przyszłości tylko wzrastać, pod warunkiem, że prowadzone reformy będą nadal urzeczywistniane z konsekwencją oraz z pełnym zrozumieniem celu w jakim są wprowadzone.

Dziś, w roku 2004, wiemy już, jaki kierunek restrukturyzacji górnictwa przyjęli zarządzający tą branżą. W lutym 2003 r. zlikwidowano wspomniane tu Spółki Węglowe i utworzono Kompanię Węglową S.A. Obraz, a także społeczne odczucie wprowadzonych reform w tym sektorze są przygnębiające. Jedyną nadzieją polskich górników jest wzmiankowany wcześniej wzrost koniunktury na ten surowiec na rynkach światowych, a co za tym idzie, wzrost jego cen. Nie branie tego faktu pod uwagę w trakcie podejmowania decyzji likwidacyjnych może (oby nie) doprowadzić do frustracji i ekstremalnych zachowań górników, czego doświadczyliśmy na ulicach Warszawy i Katowic jesienią 2003 r. To, że restrukturyzacja jest konieczna, nie ulega wątpliwości jednakże pozwólmy choć jeden program doprowadzić skutecznie do końca i nie zmieniajmy reguł w trakcie gry.

Bibliografia:


Pisząc to opracowanie, w znacznym zakresie korzystałem z wcześniejszych opracowań Mariana Marca „Zarys dziejów Kopalni Węgla Kamiennego >Polska<”, Chorzów 1991 i pracy zbiorowej pracowników kopalni „Nowy Wirek” pod red. Józefa Kozuba „160 lat kopalni >Nowy Wirek< - dzieje kopalni i załogi 1824 – 1984”. Dziękuję.

A ponadto:



  1. Jaros J., „Dzieje polskiej kadry technicznej w górnictwie (1136-1976), W-wa, Kraków ,1978

  2. Jaros J., „Historia górnictwa węglowego w Polsce Ludowej (1945-1970), W-wa,Kraków,1973

  3. Jaros J., „Historia górnictwa węglowego w zagłębiu górnośląskim w latach 1914-1945, K-ce,1969

  4. Jaros J., „Historia kopalni >Król<”, k-ce, 1962

  5. Jaros J., „Słownik historyczny kopalń na ziemiach polskich”, K-ce,1972

  6. Jaros J., „Zarys dziejów górnictwa węglowego”, w-wa, Kraków, 1975

  7. Kossuth S., „Górnictwo węglowe na Górnym Śląsku w połowie XIX wieku”, K-ce, 1965

  8. Kozdrój-Weigel M., Lipski F., „Górniczy słownik niemiecko-polski”, skrypty uczelniane Politechniki Śląskiej w Gliwicach nr1218

  9. Kurlus T., „Węgiel”, W-wa 1978

  10. Pazdur J.(red.), „Studia z dziejów górnictwa i hutnictwa”, t. I i II, Wrocław, 1958

  11. „Program likwidacji ruchu >Polska< Kopalni >Polska-Wirek< na lata 1998-2002

  12. Szefer A. (oprac.), „Świętochłowice. Zarys rozwoju miasta”, K-ce, 1970

  13. Szczepański M., „Opel z górniczym pióropuszem”, K-ce, 1998

  14. strony internetowe Kompanii Węglowej S.A.

  15. strony internetowe Akademii Ekonomicznej im. K. Adamieckiego w Katowicach

  16. własna praca licencjacka pt. „Reforma górnictwa węgla kamiennego w Polsce w latach 1998-2002-próba całościowej analizy przez pryzmat Rudzkiej Spółki Węglowej S.A. i KWK „Polska-Wirek” napisana pod kierunkiem prof. dr hab. Zygmunta Przybycina (AE Katowice i WSB Poznań)

  17. projekt własnej pracy magisterskiej nt. „Restrukturyzacja górnictwa węgla kamiennego w Polsce w latach 1998-2002 na przykładzie Rudzkiej Spółki Węglowej S.A. i KWK „Polska-Wirek” pisana pod kierunkiem prof. dr hab. Haliny Chwisteckiej-Dudek (AE Katowice)

  18. archiwa kopalniane KWK „Polska-Wirek”

Załączniki:




  1. mapa sytuacyjna z naniesionymi obszarami górniczymi kopalń „Prezydent” i „Polska”, skala 1:10000,

  2. mapa sytuacyjna z naniesionym obszarem górniczym kopalni „Nowy Wirek”, skala 1:25000,

  3. szkic obszarów górniczych kopalń „Prezydent”, „Polska”, „Nowy Wirek”,

  4. mapa podziału złoża na bloki „KWK >Polska-Wirek”, skala 1:50000,

  5. portret hr. Fryderyka Wilhelma von Redena,

  6. portret Romana Riegera,

  7. reprodukcja mapy z 1854 r. „Wiercenia z okresu ubiegania się o prawo do eksploatacji pola Gefäll”,

  8. reprodukcja mapy z ok.1899 r., rejon dzielnicy Zgoda w Świętochłowicach,

  9. reprodukcja mapy z ok.1900 r., rejon Ruda Śl., Świętochłowice, Chorzów, Katowice,

  10. reprodukcja mapy z ok.1900 r., rejon Ruda Śl., Świętochłowice.


Dziękuję panom Januszowi Grudzińskiemu i Arturowi Skórze za pomoc techniczną w przygotowaniu powyższych załączników i foliogramów.
1   2   3   4


©snauka.pl 2016
wyślij wiadomość