Strona główna

Im. Wojciecha Kętrzyńskiego


Pobieranie 241.04 Kb.
Strona1/6
Data18.06.2016
Rozmiar241.04 Kb.
  1   2   3   4   5   6


DOM POLSKI – SIEDZIBA OBN

OŚRODEK BADAŃ NAUKOWYCH

im. Wojciecha Kętrzyńskiego


W Olsztynie

SPRAWOZDANIE


Z

DZIAŁALNOŚCI



2009

OBN w 2009 roku
Dział Naukowy
Ośrodek Badań Naukowych im. Wojciecha Kętrzyńskiego w dalszym ciągu pozostawał pod nadzorem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego natomiast działalność statutową dofinansowywało Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. W roku 2009 zgodnie z nowa ustawą o jednostkach badawczo-rozwojowych pracownicy Ośrodka wybrali nową Radę Naukową. Do końca roku 2009 Rada Naukowa działała w starym składzie. W skład rady wchodzili: profesorowie: Józef Borzyszkowski, Jerzy Gąssowski, Hubert Orłowski, Andrzej Sakson, Jacek Staszewski, Wojciech Wrzesiński oraz pracownicy Ośrodka: dr hab. Grzegorz Białuński, dr hab. Bożena Domagała, dr hab. Grzegorz Jasiński, dr Ryszard Tomkiewicz, mgr Tadeusz Baryła, mgr Jolanta Bierula. Rada Naukowa odbyła swe posiedzenie 8.04.2009 zatwierdzając sprawozdanie z działalności OBN za rok 2008 i opiniując plan działalności na rok 2009. Przewodniczącym Rady był prof. dr hab. Wojciech Wrzesiński. We wrześniu 2009 roku została wybrana nowa Rada Naukowa. W skład nowej Rady wybrano profesorów: Wiesława Długokęckiego, Marka Jabłonowskiego,Wojciecha Wrzesińskiego, Jacka Staszewskiego, Wojciecha Łukowskiego i Zbigniewa Puchajdę. Minister Kultury decyzją z dnia 2009 roku zatwierdził członków Rady Naukowej nie będących pracownikami Ośrodka Badań Naukowych. W skład Rady Naukowej wybrano też pracowników Ośrodka: dr. hab. Grzegorza Białuńskiego, dr hab. Bożenę Domagałę, dr. hab. Grzegorza Jasińskiego, dr. hab. Ryszarda Tomkiewicza, mgr Tadeusza Baryłę i mgr Jolantę Bierulę. Przewodniczącego i zastępcę przewodniczącego wybierze Rada na pierwszym posiedzeniu na początku roku 2010.

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego minimalnie zwiększyło dotację na działalność statutową. Pierwsza transza finansowa wpłynęła na konto Ośrodka dopiero w marcu 2009 roku. Przez dwa miesiące Ośrodek funkcjonował tylko dlatego, że miał wypracowane i zaoszczędzone środki finansowe. Dzięki oszczędnej gospodarce wystarczyło pieniędzy na pokrycie kosztów utrzymania placówki. Dyrektor Ośrodka skierował do Ministerstwa pismo dotyczące zwiększenia dotacji finansowej. Pod koniec roku 2009 ministerstwo przyznało ośrodkowi kwotę 19 200 zł. Dotacja statutowa przyznawana przez Ministerstwo została zwiększona o kwoty uzyskane z wynajmu pomieszczeń w Domu Polskim, o środki uzyskane z urzędu marszałkowskiego województwa warmińsko-mazurskiego , sprzedaż wydawnictw. Ośrodek w roku 2009 wynajmował Instytutowi Pamięci Narodowemu całe drugie piętro Domu Polskiego. Dzięki temu Ośrodek miał zapewnioną stabilność finansową w roku 2009. Dokonano oszczędności dzięki przejściu na cało dobowy monitoring budynku. Niestety nie było możliwości finansowych na wypłacenie pracownikom trzynastych pensji ani dokonania podwyżek poborów. Zostały stworzone możliwości dla pracowników naukowych otrzymania wynagrodzeń dodatkowych w postaci honorariów autorskich za monografię Dzieje Olecka, sporządzanie prac redakcyjnych i korektorskich wydawnictw Ośrodka.

W roku 2009 bardzo dobrze układała się współpraca z Urzędem Marszałkowskim Województwa Warmińsko-Mazurskiego zwłaszcza z Departamentem Integracji Europejskiej i Promocji kierowanym przez dyrektora Rafała Wolskiego i Departamentem Kultury kierowanym przez dyrektora Zdzisława Fadrowskiego. Dzięki środkom Departamentu Integracji Europejskiej i Promocji bardzo dobrze funkcjonowało Centrum Badan Wschodnich powołane przy Ośrodku z inicjatywy marszałka Jacka Protasa. Radzie Programowej centrum przewodniczył prof. dr hab. Stanisław Achremczyk a koordynatorem prac Centrum był prof. dr hab. Mieczysław Jackiewicz. Ośrodek podjął badania naukowe nad krajami bałtyckimi. Szczególnie owocnie układała się współpraca z Uniwersytetem Państwowym im. Immanuela Kanta w Kaliningradzie i Uniwersytetem w Kłajpedzie. Współpracę naukową z Obwodem Kaliningradzkim wspierał Konsulat Rzeczypospolitej w Kaliningradzie. Ośrodek gościł kilkakrotnie konsula RP w Kaliningradzie dr Marka Gołkowskiego.

We współpracy z Departamentem Kultury opracowany został program naukowych obchodów 600-lecia bitwy pod Grunwaldem. W składzie Komitetu Grunwaldzkiego działał dyrektor Ośrodka Stanisław Achremczyk. W przygotowaniu są wydawnictwa w ramach Biblioteczki Grunwaldzkiej. W druku jest dzieło Wojciecha Kętrzyńskiego O ludności polskiej w Prusiech niegdyś krzyżackich. Wstępem poprzedził Grzegorz Białuński a obszerny indeks nazw osobowych i miejscowości opracowali Jerzy Sikorski i Barbara Barczewska. W tłumaczeniu znajduje się dzieło Svena Eckdhala Banderia Pruthenorum, kończą się prace redakcyjne nad śpiewnikiem historycznym przygotowanym przez Tadeusza Matulewicza, zaawansowane są prace redakcyjne nad popularno-naukową syntezą regionu autorstwa Stanisława Achremczyka Historia Warmii i Mazur. Przygotowane zostały dwie sesje naukowe. Dobrze układała się współpraca z Sejmikiem Województwa Warmińsko-Mazurskiego, z przewodniczącym Sejmiku Julianem Osieckim i dyrektorem gabinetu przewodniczącego Sejmiku Wiktorem Markiem Leykiem. Dyrektor OBN został wybrany do kapituły ogólnopolskiej nagrody humanistycznej im. Wojciecha Kętrzyńskiego fundowanej co roku przez samorząd województwa warmińsko-mazurskiego. W roku 2009 nagrodę kapituła przyznała prof. dr hab. Jackowi Staszewskiemu. Wręczył ją marszałek Jacek Protas w czasie XVIII Powszechnego Zjazdu Historyków Polskich obradującego w Olsztynie.

Poprawnie układała się współpraca z samorządem Olsztyna choć nie była ona tak owocna jak w roku 2008. Nie udało się doprowadzić do renowacji pomnika Wojciecha Kętrzyńskiego zniszczonego przez wandali mimo kilkakrotnych spotkań dyrektora z władzami miejskim. Władze miasta złożyły deklarację, że sfinansują odbudowę pomnika i takie działania przygotowawcze już podjęły. Pozostaje mieć nadzieję, że w roku 2010 pomnik odzyska dawny wygląd. Ośrodek Badań Naukowych nie był w stanie sfinansować renowacji pomnika, którą oszacowano na 50 tysięcy złotych. Dobrze układała się współpraca z władzami miasta Olecko przy powstawaniu monografii historycznej. Nawiązana została współpraca z władzami Ełku też przy opracowaniu syntezy dziejów Ełku. Wspólnie z Muzeum w Ostródzie organizowana będzie konferencją poświęcona Gustawowi Gizewiuszowi z okazji dwusetnej rocznicy urodzin tego kaznodziei i folklorysty.

Tradycyjnie dobrze układała się współpraca z Towarzystwem Naukowym im. Wojciecha Kętrzyńskiego. Nowym prezesem Towarzystwa został prof. dr hab. Zbigniew Puchajda, który wszedł do Rady Naukowej Ośrodka. W czasie ostatnich wyborów do Zarządu Towarzystwa Naukowego wybrano pracowników OBN: dyrektora Stanisława Achremczyka, Grzegorza Białuńskiego, Tomasza Chrzanowskiego, Ryszarda Tomkiewicza, Tadeusza Baryłę, Grzegorza Jasińskiego. Sekretarzem Towarzystwa został Ryszard Tomkiewicz, skarbnikiem Tomasz Chrzanowski. Dzięki życzliwości Towarzystwa pozyskano środki finansowe z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego do finansowania konferencji naukowych, wydawnictw książkowych, Komunikatów Mazursko-Warmińskich. Ośrodek wspierał także finansowo przedsięwzięcia Towarzystwa. Towarzystwo posiada w Domu Polskim własny pokój dla celów biurowych, korzysta z sal wykładowych i administracji Ośrodka. Wspólnie z Towarzystwem Naukowym ośrodek podejmuje szereg przedsięwzięć wydawniczych, organizuje sesje naukowe, sympozja, tematy badawcze.

Od lat Ośrodek współpracuje z Muzeum Warmii i Mazur, Muzeum Budownictwa Ludowego w Olsztynku, Muzeum Kultury Ludowej w Węgorzewie. Pracownicy tej ostatniej instytucji publikują swe prace w ramach serii wydawniczych Ośrodka, w czasopismach naukowych wydawanych przez Ośrodek, uczestniczą w konferencjach naukowych. Dobrze układała się współpraca z Muzeum Warmii i Mazur. Dyrektor OBN zasiada w Radzie Muzeum i jest członkiem rady redakcyjnej Rocznika Olsztyńskiego. Wspólnie z Muzeum organizowane są odczyty, promocje wydawnictw, spotkania. W roku 2009 osłabła współpraca z Muzeum Budownictwa Ludowego w Olsztynku. Istnieje możliwość powrotu do wspólnie organizowanej cyklicznej konferencji Życie codzienne na dawnych ziemiach pruskich i wydawnictwa pokonferencyjnego. Dobrze ułożyła się współpraca z Muzeum Ziemi Piskiej. Wspólnie organizowane są ogólnopolskie konferencje cykliczne pod hasłem Pogranicza. W roku 2009 odbyła się druga konferencja a materiały pokonferencyjne ukażą się w specjalnym tomie.

Wspólnie z Wojewódzką Biblioteka Publiczną we wrześniu 2009 roku w budynku starego ratusza odbył się kiermasz książki regionalnej pod hasłem: Nasza, Wasza, Twoja. W kiermaszu, który przeradza się w targi książki regionalnej wzięło udział kilkanaście regionalnych wydawców. Kiermaszowi towarzyszyły liczne konkursy młodzieżowe, spotkania autorskie, spotkanie bibliotekarzy. Kiermasz trwał jeden dzień a odwiedziło go bardzo dużo osób. Jest to bardzo udana impreza połączona z nagrodą za najlepiej wydaną książkę. Wydawcy specjalnie na kiermasz przygotowali nowości wydawnicze. Kiermasz stanowi znakomitą okazję do poznania najnowszych prac o regionie ale też do spotkania wydawców, wymiany poglądów. Ambicją organizatorów jest , by kiermasz stał się wydarzeniem ogólnopolskim przynajmniej obejmującym Polskę północno-wschodnią.

W roku 2009 utrzymała się dobra współpraca z Oddziałem Warmińsko-Mazurskim Wspólnoty Polskiej. Zorganizowano w Ostródzie konferencję popularną na temat rodziny polskiej, przyjmowano w Domu Polskim Polaków mieszkających na Wschodzie, podjęto plany na rok 2010 w ramach których założono zorganizowanie zjazdu uczonych polskich z krajów Europy Wschodniej.

W 2009 roku OBN wspólnie z Instytutem Pamięci Narodowej zorganizował konferencję naukową poświęconą wydarzeniom roku 1989. Konferencja, nad którą patronat objął marszałek województwa warmińsko-mazurskiego obradowała w sali sesyjnej sejmiku województwa warmińsko-mazurskiego, marszałek także finansowo wsparł organizację konferencji. Ośrodek zaproponował podjęcie wspólnych badań naukowych nad ludnością autochtoniczną po roku 1945, Ukraińcami na Warmii i Mazurach. IPN wykazał zainteresowanie wspólnymi badaniami a także wspólnymi wydawnictwami. Do zbiorów Ośrodka systematycznie w ramach wymiany wydawnictw trafiały książki wydawane przez Instytut Pamięci Narodowej.

Co rocznie ośrodek wspiera Olimpiadę Historyczną organizowaną przez Polskie Towarzystwo Historyczne. Finał olimpiady na szczeblu okręgu odbywa się w Domu Polskim i Ośrodek funduje dla laureatów nagrody książkowe. Zabrakło natomiast tradycyjnej współpracy w oddziałem PTH w Olsztynie. Natomiast znakomicie współpracowało się z Warmińsko-Mazurskim Kołem Macierzy Ziemi Cieszyńskiej i jego prezesem profesorem Andrzejem Farugą. Ośrodek w dalszym ciągu miał merytoryczną opiekę nad wykładami historycznymi dla słuchaczy Uniwersytetu Trzeciego Wieku w Olsztynie. O taką samą opiekę zwróciła się do OBN Akademia Uniwersytetu Trzeciego Wieku oraz uniwersytety które powstały w małych miastach.

Podobnie jak w roku 2008 tak w roku 2009 Ośrodek wsparł Krajowy Fundusz na rzecz Dzieci działający w Warszawie a wspierający najzdolniejszą młodzież polską. Dyrektorem Funduszu jest dr Ryszard Rakowski a spotkanie piętnaste zwane Spotkanie na kresach Rzeczypospolitej zostało zorganizowane w Węgorzewie. Wykłady i seminaria dotyczące dziejów Prus i Mazur prowadzili pracownicy Ośrodka. Krajowy Fundusz wspierają polskie uniwersytety, Polska Akademia Nauk. W roku 2008 do grona tych bardzo ważnych instytucji dołączył Ośrodek Badań Naukowych. Ośrodek jest zapraszany na wszystkie koncerty, wystawy, spotkania organizowane w Warszawie po każdym spotkaniu na kresach.

Ośrodek współpracował z Uniwersytetem Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie szczególnie z Wydziałem Nauk o Żywności i Instytutem Nauk Politycznych. Dyrektor Ośrodka jest przewodniczącym rady programowej Centrum Badań nad Żywnością Tradycyjną i Naturalną. Centrum w roku 2009 zorganizowało ogólnopolską konferencję naukową poświęconą dziedzictwu kulinarnemu i kwestii żywności naturalnej. W ramach powstającego programu naukowego Centrum tworzy się temat dotyczący dziedzictwa kulinarnego w ramach którego pracownicy Ośrodka otrzymają możliwość podejmowania interdyscyplinarnych tematów. Przygotowuje się wspólnie z urzędem marszałkowskim duży grant badawczy finansowany ze środków unijnych. W roku 10-lecia UWM została wydana jubileuszowa monografia Uniwersytetu autorstwa Stanisława Achremczyka. Ośrodek w ramach swoich wydawnictw publikuje rozprawy pracowników naukowych Uniwersytetu. Znakomicie układał się współpraca z Towarzystwem Pruthenia. Zostały wydane dwa tomy czasopisma Pruthenia, odbywały się w Domu Polskim seminaria naukowe prowadzone przez dr hab. Grzegorza Białuńskiego i odczyty.

Dobrze układały się kontakty z lokalnymi mediami: Polskim Radiem Olsztyn, Radiem Planeta (dawna WAMA), TVP Olsztyn, Gazetą Olsztyńską lokalną Gazetą Wyborczą.



Współpraca międzynarodowa
Utworzone przy Ośrodku Centrum Badań Wschodnich prowadziło bardzo aktywną działalność w roku 2009. Działalność Centrum była wspierana przez OBN. W ośrodku gościli z odczytami uczeni z różnych ośrodków akademickich krajów wschodnich – Litwy, Białorusi, Ukrainy, Rosji. Prowadzono wraz z uniwersytetem w Kłajpedzie i Państwowym Uniwersytetem w Kaliningradzie temat badawczy Tożsamość historyczna mieszkańców Olsztyna, Kłajpedy i Kaliningradu. W ramach tematu odbyły się dwie konferencje naukowe – w Kłajpedzie i Olsztynie, trzecia zaplanowana jest na roku 2010 w Kaliningradzie. W Kaliningradzie wspólnie z Polską Akademią Nauk organizowane są cykliczne spotkania dyskusyjne nazwane Między Wisłą a Niemnem. Pierwsze poświęcone zostało ocenie historiografii odnoszącej się do tychże ziem, drugie dotyczyły wybuchu II wojny światowej. Spotkania spotkały się z dużym zainteresowaniem. Spotkaniom patronował konsulat RP w Kaliningradzie. Współpraca z Konsulatem układała się znakomicie. Ośrodek podarował uniwersyteckiej bibliotece w Kaliningradzie ponad trzysta książek regionalnych podarowanych przez wydawnictwa uczestniczące w kiermaszu książki regionalnej. Dar został pokazany w Sali muzeum w Kaliningradzie podczas spotkania Między Wisłą a Niemnem. Ośrodek przygotował liczne ekspertyzy dla władz regionalnych dotyczące wybranych problemów krajów Europy wschodniej.
Dział Naukowy
Ośrodek Badań Naukowych zatrudniał 13 pracowników naukowych: jednego z tytułem profesora, czterech doktorów habilitowanych, pięciu doktorów i trzech magistrów. W grudniu 2009 roku dr Ryszard Tomkiewicz uzyskał stopień doktora habilitowanego. W końcu roku 2009 Ośrodek zatrudniał sześciu samodzielnych pracowników naukowych. Stwarza to możliwość o podjecie starań o uzyskanie uprawnień doktoryzowania z zakresu historii. W roku 2010 powinien być zakończony jeden przewód doktorski i otwarty kolejny przewód habilitacyjny. Każdy z samodzielnych pracowników naukowych jest odpowiedzialny za życie naukowe Ośrodka. Dr hab. Grzegorz Białuński prowadzi Olsztyńskie Spotkania Naukowe , Spotkania Grunwaldzkie, Seminarium Prussicorum, redaguje czasopismo Pruthenia. Dr hab. Grzegorz Jasiński redaguje Komunikaty Mazursko-Warmińskie. Dr Tomasz Chrzanowski przypisany został do redakcji czasopisma Regiony i Pogranicza . Dr Jerzy Kiełbik jest sekretarzem Komunikatów Mazursko-Warmińskich, redaktorem materiałów pokonferencyjnych Pogranicza. Mgr Tadeusz Baryła wspiera Centrum Badań Wschodnich. Dr Marcin Wakar jest odpowiedzialny za organizację odczytów w OBN. Prof.. dr hab. Stanisław Achremczyk prowadzi seminarium doktoranckie.
Pracownia Historyczna
Prace indywidualne
Prof. dr hab. Stanisław Achremczyk
Temat badawczy:

Warmia w granicach Rzeczypospolitej;

Warmiacy – społeczność XVI-XX wiek;

Dziedzictwo kulturowe Warmii i Mazur.
Publikacje

Monografie:

- Nauk przemożnych perła. Uniwersytet Warmińsko-Mazurski 1999-2009. Olsztyn 2009, ss.262
Artykuły:

- Oswajanie krajobrazu kulturowego w: Archiwistyka. Informacja naukowa. Prace dedykowane Profesorowi Bohdanowi Ryszewskiemu, Olsztyn 2009, s.53-60

- Prusy Królewskie w Rzeczypospolitej w XVII wieku w: Między Barokiem a Oświeceniem, Olsztyn 2008, s.21-32

- Lidzbark Warmiński – miasto stołeczne Warmii w: Dziedzictwo Warmii 4. Lidzbark Warmiński 1308-2008, Olsztyn 2008, s.7-23

- Wojciecha Kętrzyńskiego droga do polskiej tożsamości narodowej w: Warmia i Mazury w 90-lecie odzyskania niepodległości przez Polskę, Olsztyn 2009, red. B. Gaziński, s. 11-18

- Olsztyńska Solidarność – narodziny, Kalendarz Olsztyński, R. XII, 2010, Olsztyn 2009, s.194-207

- Historia w pomniki wpisana, Posłaniec Warmiński, nr 25-26 2009, s.57-59

- Wstęp. Dziedzictwo Warmii w: Dziedzictwo Warmii 4, Olsztyn 2008, s.5-6

- Łańsk i okolica w przeszłości w: Las w kulturze polskiej, t. VI, 2009, s.19-34 red. W. Łysiak

- Samorząd chłopski na Żuławach w: Żuławy w perspektywie turystyki kulturowej, red .J. Hochleitner, W. Moski, Elbląg 2009, s.7-11


Redakcje:

- Między Barokiem a Oświeceniem, Olsztyn 2008, ss. 392

- Dziedzictwo Warmii nr 4. Lidzbark Warmiński 1308-2008, Olsztyn 2009, ss. 246

Sesje naukowe

- Dziedzictwo Mikołaja Kopernika a uwarunkowania rozwojowe turystyki we Fromborku, Frombork 25.05.2009. ref. Frombork w czasach Mikołaja Kopernika

- Tożsamość historyczna mieszkańców Kaliningradu, Kłajpedy i Olsztyna. II konferencja międzynarodowa, Olsztyn 22.10.2009. ref. Grunwald w świadomości Polaków


Prace w druku:

-Historia Warmii i Mazur ss.1342

-Ełk. Dzieje miasta ss.380

-Olecko w latach 1989-2009, ss.120
Przynależność do organizacji naukowych:

-Towarzystwo Naukowe im. Wojciecha Kętrzyńskiego w Olsztynie (członek Zarządu Towarzystwa)

- Przewodniczący Rady Programowej Centrum Badań Wschodnich

-Przewodniczący Rady Programowej Centrum Badań nad Żywnością Tradycyjną i Naturalną Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego

-Wiceprzewodniczący Rady Muzeum Budownictwa Ludowego w Olsztynku

- Polskie Towarzystwo Historyczne

- Polskie Towarzystwo Czytelnicze

- Rada Muzeum Warmii i Mazur

- Olsztyńskie Forum Naukowe

- Rada Programowa Uniwersytetu Trzeciego Wieku w Olsztynie

dr hab. Grzegorz Białuński – Pracownia Badań

adiunkt Dziejów Prusów



  1   2   3   4   5   6


©snauka.pl 2016
wyślij wiadomość