Strona główna

Lucille C. Thomas


Pobieranie 47.55 Kb.
Data18.06.2016
Rozmiar47.55 Kb.


Lucille C. Thomas

Lucille C. Thomas – przewodnicząca Szkolnej Sekcji Bibliotek i prezeska Stowarzyszenia Bibliotekarstwa Szkolnego. Jest konsultantką biblioteczną i naukowcem, mieszka na 1184 Union Street, Brooklyn, Nowy Jork 11225, USA.




Walka z analfabetyzmem na świecie oraz rola bibliotek




Wprowadzenie

„Piśmienność to potęga... Może przemienić świat.”


W słowniku Webstera piśmienność zdefiniowana jest jako „zdolność do czytania i pi­sania.” Ten, kto jest piśmienny jest zdolny zarówno do odbierania, jak i nadawania komuni­katów języka pisanego swojej kultury. The International Task Force on Literacy (Międzyna­rodowy Zespół ds. Piśmiennictwa) określa piśmiennictwo jako kombinację wiedzy, umiejęt­ności, cech, postaw i zdolności która umożliwia ludziom pozyskanie poszanowania własnej osoby. To umożliwia im kontrolę nad własnym życiem i branie aktywnego udziału w rozwoju sprawiedliwego i spokojnego społeczeństwa.

W świecie wzrastająco zależnym od przekazu informacji, służącemu organizacji eko­nomii i handlu, człowiek potrzebuje umiejętności czytania i pisania – tak jak i potrzebuje być informowanym, by móc podejmować rozsądne decyzje jako obywatel. Zdolność czytania jest niezbędna do przeżycia.

Około 950 milionów dorosłych ludzi na świecie jest analfabetami – ponad 100 milio­nów dzieci między szóstym a jedenastym rokiem życia nie ma szkół, do których mogłyby uczęszczać. Statystyki Unesco pokazują, że w latach 1985-1990 liczba dorosłych analfabetów powoli zaczyna spadać. W 1965 roku prawie dwóch na pięciu dorosłych nie umiało czytać ani pisać. Obecnie – już tylko jeden na czterech. Do końca wieku zapowiada się, że ta liczba zbliży się do jednego na pięciu.

Laubach Literacy International szacuje, że więcej niż 75% ich uczniów to kobiety i matki. Obecnie jedna kobieta na trzy jest analfabetką, a wiele z nich żyje w krajach rozwijają­cych się. Najmniej rozwinięte kraje jako całość mają współczynnik analfabetyzmu wśród ko­biet na poziomie prawie 80%. W 28 krajach w Afryce współczynnik ten wynosi ponad 90%. W 17 krajach w Azji współczynnik ten wynosi 90%. To ważne, żeby więcej kobiet stało się piśmiennymi. W języku angielskim istnieje przysłowie „wyedukuj kobietę a wyedukujesz rodzinę”.

Aby skupić uwagę światowej opinii publicznej na analfabetyzmie, ONZ zadeklaro­wała rok 1990 jako International Literacy Year (Międzynarodowy Rok Piśmiennictwa) (ILY) z Unesco wyznaczonym jako wiodącą agencją dla ILY. ILY dał sygnał rządom, organizacjom pozarządowym i opinii publicznej, aby zacząć lub rozszerzyć działania na rzecz walki z anal­fabetyzmem do roku 2000. ILY zawierał dwa główne przekazy:


  1. Edukacja i brak analfabetyzmu są istotne dla poziomu życia społeczeństwa.

  2. Za edukację społeczeństwa odpowiadają wszystkie sektory gospodarki, nie tylko szkolnictwo.

The International Task Force on Literacy (ITFL) powstał w celu kontynuacji prac roz­poczętych podczas ILY. Celem ITFL jest zmotywowanie i stymulacja aktywnej współpracy międzynarodowej w planowaniu i wdrażaniu działań zwalczających analfabetyzm.

W 1990 World Conference on Education for All (Światowa Konferencja Edukacji Wszystkich), sponsorowana przez ONZ, UNDP, Unesco, UNICEF i Bank Światowy, odbyła się w Jomtein w Tajlandii. Materiały konferencyjne nie zwracały uwagi na rolę bibliotek w zwalczaniu analfabetyzmu. The International Federation of Literacy Associations (IFLA) i American Library Association (Stowarzyszenie Bibliotek Amerykańskich) (ALA) wysłali Lucille C. Thomas na tą konferencję jako przedstawicielkę bibliotekarzy. Jej zadaniem było przekonanie do ujęcia roli bibliotek w powyższych dokumentach. Misja ta powiodła się i w swoim raporcie dla IFLA i ALA zawarła cztery rekomendacje:



  1. Utworzyć dokument „Libraries as Partners in Meeting Basic Learning Needs” (Biblioteki jako partnerzy realizacji podstawowych potrzeb edukacyjnych).

  2. Rozpowszechnić ten dokument w świecie.

  3. Zaplanować światowe forum dotyczące tej tematyki.

  4. Rozwinąć sieć uświadamiającą bibliotekarzy na całym świecie i zachęcającą ich do działań na rzecz ratyfikacji i implementacji powyższego dokumentu w ich krajach.

The International Relations committee of ALA (Komitet Relacji Międzynarodowych ALA) stworzył dokument „Libraries as Partners in Meeting Basic Learning Needs” i zgłosił go do oddziału IFLA w Moskwie (1991). IFLA rozdzieliła go na swoich członków. Ale kiedy wprowadzimy w życie rekomendacje #3 i #4 – planowanie światowego forum i rozwijanie sieci?

Co zdarzyło się od czasu ILY? Wielu członków przedsięwzięło polityczne i admini­stracyjne inicjatywy, by przełożyć główne rekomendacje z Jomtein na praktykę. Kilka z ich osiągnięć to:



Afryka


Wspierając cele konferencji w Jomtein, ponad 12 afrykańskich państw zorganizowało, ze wsparciem Unesco i organizacji partnerskich, spotkania Education for All (EFA) w Bu­rundi, Komorach, Kamerunie, Gwinei, Suazi, Czadzie, Zambii, Zairze. Prace kontynuowały: Botswana, Angola, Mauretania, Zimbabwe.
Azja

Wsparcie polityczne dla podstawowej edukacji było wyjątkowo mocne w Azji. Indie wprowadziły niezwykle innowacyjne projekty podstawowej edukacji w głównych stanach Indii. Chiny poczyniły wielki postęp w podstawowej edukacji, szczególnie dzięki progra­mom, umożliwiającym pozaszkolne równoważenie różnic i nauczanie podstawowych umie­jętności.


Ameryka Łacińska i Karaiby

Biuro Unesco w Santiago finansowało narodowe kursy i seminaria. Podkreślano trzy tematy:



  1. rola mediów w walce z analfabetyzmem,

  2. kwestie dwujęzycznej edukacji rdzennej populacji,

  3. rozwój dokumentów dla kobiet.

Chile podjęły inicjatywę odzwierciedlającą cele z Jomtein. Ekwador był pierwszym krajem tego regionu świata, który rozpoczął działania po konferencji w Jomtein. Kolumbia, Peru i Wenezuela poszły w jego ślady.
Kraje arabskie

Postęp w tym regionie świata był powolny ze względu na kryzys w Zatoce Perskiej, który krępował inicjatywy.

Według Suzanne Mubarak, pierwszej damy Egiptu,

Przez wiele dziesięcioleci piśmiennictwo i edukacja także były głównymi celami rozwojowymi Egiptu. Egipt, będąc świadomym znaczenia walki z analfabetyzmem, uruchomił narodową kampanię do walki z analfabetyzmem; podczas gdy dekret prezydencki wyznaczał lata 1990-1999 jako dekadę edukacji i walki z analfabetyzmem. Ostatecznym celem kampanii nie jest je­dynie to, by analfabeci osiągnęli minimalny poziom edukacji określany przez prawo (to jest po­ziom podstawowy), ale osiągnięcie sprawnego czytelnictwa, które mogłoby umożliwić im zmie­rzenie się z nowoczesnością i techniką oraz uzyskać zawodowe i profesjonalne umiejętności.


Francja

The Standing Group Against Illiteracy (Stała grupa do walki z analfabetyzmem) (GPLI) zorganizowana została w 1984 roku jako wynik decyzji rady ministrów. Celem GPLI jest promocja, wsparcie i koordynacja wszystkich działań, podejmowanych wobec analfabe­tyzmu przez publiczne i indywidualne inicjatywy. Na jego czele stoi Komitet Sterujący, zło­żony z agencji i departamentów rządowych oraz organizacji pozarządowych. Obsługiwany jest przez sekretariat jak i sieć korespondentów w całym kraju. Dwoma głównymi celami GPLI są:



  • zapobieganie analfabetyzmowi poprzez działania, podejmowane do ulepszenia wczesnego czytelnictwa w dzieciństwie i wieku obowiązkowego uczęszczania do szkoły, będące w ścisłym związku ze środowiskiem domowym, społecznym i kulturowym;

  • dawanie drugiej szansy i wspieranie młodych ludzi i dorosłych poprzez sugero­wanie nowych możliwości społecznej i kulturowej integracji.

Rok po konferencji w Jomtein 19 z 22 sponsorów WCEFA, w tym Unesco, wydało „Statement of Solidarity to Achieve Education for All” (Oświadczenie o solidarności w celu osiągnięcia edukacji wszystkich). Oświadczenie to żywiło ponownie przekonanie, że podsta­wowa edukacja wszystkich jest nie tylko ludzkim prawem, ale także kamieniem węgielnym rozwoju ludzkości. Zapewnianie, że prawo to odpowiada szerokiemu wymiarowi populacji, jest być może najefektywniejszym środkiem zapewnienia zrównoważonego rozwoju.
Stany Zjednoczone

W 1981 roku American Library Association (ALA) zgromadziło 11 organizacji naro­dowych, by stworzyć Coalition for Literacy (Koalicja do walki z analfabetyzmem). Koalicja ta została założona i kontynuuje swoją działalność, zapewniając bezpłatne gorące linie, łącząc nauczycieli, programy i uczniów. ALA zbudowała partnerstwa ze światem korporacyjnym i stworzyła projekty czytelnictwa rodzinnego w 38 bibliotekach publicznych, by zaangażować słabo czytających rodziców i dzieci w czytelnictwo.

Partnerzy narodowi bibliotek i walki z analfabetyzmem łączą ALA i 62 organizacje narodowe, by wspomóc biblioteki i czytelnictwo.

Dzięki Office for Library Outreach Services (Biuro dla bibliotek wybiegających w przyszłość) ALA odegrała także istotną rolę w promowaniu rozwoju biblioteki, programach walki z analfabetyzmem na poziomie miejskim.


Co mogą zrobić biblioteki i bibliotekarze w ramach zwalczania analfabetyzmu?

„Każda biblioteka w kraju – bez względu na rozmiar, funkcję, cele i zasoby – ma swoje miejsce w narodowej (międzynarodowej) walce z analfabetyzmem. Odpowiedzialność, jaką biblioteki i bibliotekarze mają wobec rozwoju i tłumaczenia zbiorów mediów komunika­cyjnych, umiejscawia ich na czele narodowych (światowych) działań walki z analfabety­zmem.

„Bibliotekom przypisuje się ogromną odpowiedzialność tak jak i wyjątkowe usługi i zasoby, by włączyć się do rozwoju i utrzymania długowiecznych umiejętności czytelniczych i wiedzy”. Żadna inna instytucja „nie ma tak atrakcyjnego harmonogramu albo atmosfery tak niegroźnej dla dorosłych”.

Wśród głównych obszarów, do których biblioteka może coś wnieść, jest edukacja, świadomość społeczna, usługi i dokumenty. Jedną z czołowych roli biblioteki, mającej wzgląd na problem analfabetyzmu, jest kooperacja i współpraca.

Biblioteka może współpracować z innymi bibliotekami i instytucjami edukacyjnymi w społeczeństwie, regionie lub stanie. Agencje te reprezentowane mogą być przez nauczycieli, naukowców, specjalistów, uczących czytania i pisania, wolontariuszy, innych bibliotekarzy. Możliwe inicjatywy współpracy to:


  1. kontaktowanie się i spotykanie z innymi działaczami i nagłaśnianie ich usług;

  2. współsponsorowanie sesji szkoleniowych korepetytorów;

  3. koordynowanie świadomości społecznej i tworzenie kampanii;

  4. nagłaśnianie problemów analfabetyzmu;

  5. formowanie rad i koalicji;

  6. popieranie walki z analfabetyzmem w rozmowach z władzami i ogółem społe­czeństwa.

Popieranie walki z analfabetyzmem jest częścią działań uświadamiających; wymaga to zbierania informacji o ustawodawstwie na każdym możliwym szczeblu. Forum, na którym dyskutuje się o problemach i możliwych rozwiązaniach jest działalnością potęgującą świado­mość.

Potrzeba społecznej świadomości problemów z analfabetyzmem, by móc spodziewać się silnego wsparcia od społeczności. Aby zwrócić uwagę na ogrom tego problemu niezbędne są strategie marketingowe lub działania w zakresie public relations. Tradycyjnie biblioteki wykorzystywały ogłoszenia służb publicznych, plakaty, ulotki, broszury, wystawy, wycieczki i programy, reklamujące usługi i działalność biblioteki.

Ogólnie mówiąc, biblioteka publiczna zapewnia usługi wszystkim, którzy tego chcą. Jednakże pewna część populacji najpewniej nie odwiedzi biblioteki bez specjalnego zapro­szenia – osoby nie mające nawyku czytania. Wobec tego bibliotekarze muszą przygotować program, aby przyciągnąć takie osoby. Biblioteki publiczne są w stanie dotrzeć do takich do­rosłych osób ze względu na położenie, dostępność i to w jaki sposób są postrzegane. Po pierwsze bibliotekarze muszą spróbować zrozumieć specjalne potrzeby klientów. Biblioteki publiczne mogą sponsorować i prowadzić grupowy instruktaż i/lub programy indywidualne.

The Hanbook for Organizing and Managing Literacy Programs for Adults (Podręcz­nik organizowania i zarządzania programami promowania czytelnictwa wśród dorosłych) wskazuje konieczne kroki w przygotowaniu takiego programu:


  • Identyfikowanie osób kluczowych i zdobywanie ich wsparcia;

  • Przygotowanie zespołu lub rady doradczej;

  • Ocena potrzeb społeczności dla programów promujących czytelnictwo: zdobywa­nie informacji ze szkół o wagarowiczach;

  • Opracowanie celów (i pożądanych wyników);

  • Lokalizowanie zasobów;

  • Szkolenie kadr;

  • Zbieranie funduszy.

Oczywiście biblioteka publiczna nie może zrobić tego wszystkiego sama. Koalicja szkół podstawowych i średnich, organizacji społecznościowych, rządu wraz z biblioteką pu­bliczną może może być potężną siłą w walce z analfabetyzmem.

M. Guerra pisze, że „potrzebne są silne zachęty, aby dać dorosłym motywację do podjęcia i utrzymania znaczącego wysiłku, wymaganego do osiągnięcia piśmiennictwa. Takie zachęty mogą przybrać różne formy: kulturowe, religijne, ekonomiczne i polityczne”. Kultu­ralnym bodźcem do nauki czytania może być lepsza sposobność do uczestniczenia w społe­czeństwie. Zdolność czytania Biblii i innych tekstów religijnych może dostarczać motywacji religijnej. Politycznym bodźcem jest uczestnictwo w wyborach, jak i możliwość dowiedzenia się więcej na temat kandydatów i samego głosowania. Bodźcem rodzinnym często jest moż­liwość czytania dzieciom lub pomocy w ich szkolnych zadaniach.

Czym różnią się dokumenty dla dorosłych nowych czytelników od pozostałych? Przed ich doborem bibliotekarz powinien przeprowadzić ocenę potrzeb. Bazując na wnioskach son­dażu, dokumenty te powinny być praktyczne, relewantne i będące w związku z codzienną egzystencją. Czytanie dla przyjemności powinno poruszać kwestie i zagadnienia ważne dla dorosłych. Trzy typy dokumentów sugerowane są dla takich czytelników: instruktażowe, wzbogacające i uczące nowych umiejętności. By osiągnąć w tym sukces, niezbędne są: wie­lość typów dokumentów z różnorodnych źródeł, istotna treść tych dokumentów, wyrównywa­nie umiejętności w celu dostosowania użytkowników oraz zachęta.

Dokumenty powinny być sklasyfikowane i skatalogowane dla ułatwienia korzystania z nich przez nowych czytelników. Aby materiały te stały się dostępniejsze, należy rozważyć zastosowanie specjalnego układu na półkach. Kody kropkowe i paskowe oraz znaki umowne mogą działać jako użyteczne drogowskazy do dokumentów. Stanowiska internetowe i obszary wypoczynkowe także zachęcają nowych czytelników do spędzania czasu w bibliotece.

Społeczeństwo musi znać rozmiary problemu analfabetyzmu i wiedzieć, co zostało już zrobione by go załagodzić. Biblioteka publiczna powinna uświadomić sobie, że ten omawiany w językach różnych społeczności problem mieści się w obszarze jej publicznej działalności.

W regularnych odstępach czasu biblioteczny program promowania czytelnictwa powi­nien podlegać ocenie uczestników i personelu. Można również zaangażować zewnętrznego konsultanta pod koniec roku fiskalnego. Trzeba zadać sobie pytania: Jakie są cele tego pro­gramu? Czy są realistyczne? Mierzalne? Czy program realizuje te cele? Odpowiedzi pozy­skiwać można poprzez wywiad, kwestionariusz i osobistą obserwację.




Wczesne czytelnictwo

Jan Jakub Rousseau napisał:

Nie wiem nic o sobie do czasu, gdy miałem pięć lub sześć lat. Nie wiem, jak nauczyłem się czytać. Pamiętam tylko moje pierwsze książki i efekty, jakie na mnie wywarły; właśnie od mo­ich najwcześniejszych lektur datuję nieprzerwaną świadomość własnej egzystencji.
Takie stwierdzenia potwierdzają istotność wczesnego czytelnictwa. Więcej bowiem uwagi powinno się poświęcić na programy interwencyjne. Analfabetyzm jest emocjonalnie niszczący dla istoty ludzkiej. Pierwszym krokiem w walce z analfabetyzmem jest społeczne uświadomienie czytelniczych potrzeb dzieci i tego, jak zaspokajanie ich prowadzi do wcze­snego czytelnictwa. J. M. Hunt stwierdza, że „wszystkie ludzkie niemowlęta, acz tylko przez ułamek minuty od narodzin, mają genetyczny potencjał niezbędny do nabycia umiejętności i wiedzy potrzebnych do pełnego uczestnictwa w każdej kulturze...”

Od czasu gdy większość dzieci spędza swoje przedszkolne lata w domu z rodzicami lub opiekunami, jest to oczywiste, że efektywna interwencja powinna rozpocząć się z rodzi­cami.

Niektóre z bibliotek publicznych finansują programy czytelnictwa rodzinnego, które gromadzą dzieci i rodziców. Podczas gdy dzieci zaangażowane są w czytanie lub słuchanie opowieści, ich rodzice mogą uczestniczyć w analogicznych programach.

Niski poziom czytelnictwa wydaje się być przekazywanym z pokolenia na pokolenie. Wspierająca rodzina nie tylko daje dziecku szansę na rozwijanie umiejętności, ale także wnosi w czytelnictwo praktyczną wartość w kontekście społecznym.

By wspomóc walkę z analfabetyzmem, American Library Association i Cargill pra­cują wspólnie nad rozproszonym projektem międzynarodowego czytelnictwa. Placówki Cargill na całym świecie będą rozwijały te projekty z lokalnymi bibliotekami. Największą atrakcją projektu są ochotnicy, wprowadzający w życie własne inicjatywy – współpracując z miejscowymi bibliotekarzami i bazując na umiejętnościach czytelniczych pośród członków rodzin w lokalnych społecznościach.

W walce z analfabetyzmem mają swoją rolę biblioteki szkolne. Biblioteki te mają spo­sobność do wzmocnienia literackiego nauczania, jeśli biblioteka:



  1. wspiera program nauczania i cele edukacyjne;

  2. konsultuje programy zindywidualizowanych wskazówek czytelniczych;

  3. oferuje nauczanie umiejętności bibliotecznych;

  4. zapewnia grupową działalność biblioteczną;

  5. pomaga uczniom w wyborze i ocenie dokumentów;

  6. prowadzi warsztaty i dyskusje, aby pomóc rodzicom wesprzeć dzieci w czyta­niu;

  7. współpracuje z biblioteką publiczną w programach czytelniczych.

Wczesna interwencja jest tańsza niż walka z analfabetyzmem dorosłych. Bibliotekarz szkolny stoi na strategicznej pozycji, by zaznajomić dzieci z książkami. Z nauczycielem czy­tania może dyskutować na temat wspólnych celów, by rozpoznać powszechne i pokrywające się zdolności uczniów. Mogą dzielić się tą pracą w zintegrowanym procesie nauczania. Tak nabyte umiejętności powinny pomóc uczniom kontynuować naukę po skończeniu szkoły.

Również rodziców można zachęcać do użytkowania szkolnej biblioteki. Jej bibliote­karz może przygotować dla nich specjalny księgozbiór i zaprosić ich do korzystania z niej w określonych godzinach.

Zazwyczaj biblioteki akademickie wyposażone są w księgozbiór napisany językiem przystępnym dla studentów i profesorów. „Jednakże biblioteki szkół średnich i wyższych mają kluczową rolę poprzez rozszerzanie swoich tradycyjnych funkcji i obowiązków na ob­szary czytelnictwa”.

Działania odpowiednie dla bibliotek akademickich:



  1. rozszerzenie księgozbioru dotyczącego czytelnictwa dla kształcenia i doskonale­nia nauczycieli;

  2. rozszerzenie księgozbioru badawczego;

  3. zapewnienie nauczania w promocyjnych materiałach dotyczących korzystania z biblioteki;

  4. pomaganie studentom, którzy udzielają korepetycji w programach literackich, z angielskim jako drugim językiem i korepetytorom innych języków;

  5. dostarczanie dwujęzycznych i dwukulturowych dokumentów.

Rolą stanowych i narodowych bibliotek jest przeważnie pomoc kierownicza, koopera­cja albo interakcja z innymi agencjami rządowymi. Miejskie biblioteki często szukają wspar­cia finansowego lub wskazówek w bibliotekach stanowych lub narodowych.

Biblioteki zakładowe odpowiadają szczególnym potrzebom przedsiębiorstw czy agen­cji i są dostępne tylko dla pracowników. Jednakże ostatnio przedsiębiorstwa organizują pro­gramy czytelnicze w miejscach pracy w celu zmniejszenia analfabetyzmu.

Nakreślona tu została rola publicznych, szkolnych, akademickich, stanowych i naro­dowych bibliotek a także organizacji. Niemniej jednak spieszno mi do podkreślenia znaczenia indywidualnych bibliotekarzy w walce z analfabetyzmem. Piśmienność jest obszarem, w któ­rym i Ty możesz spowodować zauważalne różnice.
Zakończenie

Biblioteki są otwarte, ale książki są zamknięte dla niepiśmiennych w naszym społe­czeństwie. Eliminacja analfabetyzmu jest niezbędna dla rozwoju i dobra wszystkich ludzi i narodów.

Bibliotekarze na całym świecie muszą postawić sobie wyzwanie, by pomóc zwalczyć analfabetyzm z powodu wielkich społecznych i ludzkich kosztów, jakie trzeba ponosić. Mu­simy wspomagać nasze organizacje w kształtowaniu planu działania, który zawiera:


  • podnoszenie świadomości społecznej;

  • zdobywanie funduszy na różne projekty powiązane;

  • pobudzanie badań nad czytelnictwem i jego oceną;

  • uczynienie priorytetu z edukacji kobiet i dziewcząt.

Poziom piśmiennictwa matki ma olbrzymi wpływ na jej dzieci.
Jak możesz pomóc?

Analfabetyzm to problem, do rozwiązania którego możesz przyczynić się także ty. Możesz pomóc poprzez udzielenie Twojego osobistego wsparcia w powyższe działania. Je­stem przekonana, że nawet pojedynczy bibliotekarz może zrobić różnicę. Skorzystaj z każdej okazji do zaprezentowania skutecznej służby bibliotecznej. Rozmawiaj z ludźmi w grupach i indywidualnie o roli bibliotek w walce z analfabetyzmem. Pokaż, że piśmienność jest zasad­niczym składnikiem wszelkiej edukacji i programów rozwoju.

Wobec tych, którym książki zdają się być niedostępne i odległe po prostu przez to, że nie potrafią czytać lub czytają słabo, musimy zmobilizować lokalne społeczności do walki za biblioteki. Za biblioteki, które dostarczyć mogą usług i środków, potrzebnych do wyleczenia się z chorób spowodowanych analfabetyzmem: z biedy, przestępczości i niskiego poczucia własnej wartości. Władze muszą wiedzieć, że podejmowanie działań przeciwko analfabety­zmowi wymaga czystych politycznych chęci jak i dobrych stosunków z różnymi partnerami.

Zapobieganie analfabetyzmowi jest pod względem kosztów najefektywniejszym po­dejściem do problemu. Można podjąć działania w celu usprawnienia wczesnych osiągnięć u dzieci w wieku szkolnym i młodszych. Koniecznością jest bliska współpraca z domem oraz środowiskiem kulturalnym i społecznym.

Analfabeci powinni otrzymać drugą szansę przez zapewnienie im możliwości naucze­nia się czytania. Umożliwi im to dostęp do zasobów, poprawiających jakość ich życia.

Pozwolę sobie upoważnić nas do mobilizowania ludzi, którzy nie potrafią czytać, albo tych, którzy nie radzą sobie z tym dobrze, albo tych wreszcie, którzy nie zostali dopuszczeni do kręgu czytelników.


[Referat ten został zaprezentowany na seminarium przedkonferencyjnym podczas konferencji „Furtherance of Literacy for the Visually Handicapped in Developing Countries” (Wsparcie czytelnictwa dla niewidomych i krajach rozwijających się), 24-28 sierpnia 1992, Dehradun, Indie, rozpoczynającej 58. Światowy Kongres IFLA]

Uniwersytet Śląski w Katowicach

Instytut Bibliotekoznawstwa i Informacji Naukowej
Michał Dębicki

Rok II SD

Organizacja i metody działalności informacyjnej

Grupa 1/3


Opis bibliograficzny:

World Literacy and the Role of Libraries / Lucille C. Thomas // IFLA Journal. – 1993, nr 19, s. 162--169.


Tłumaczenie tytułu na język polski:

Walka z analfabetyzmem na świecie oraz rola bibliotek
Słowa kluczowe:

ANALFABETYZM: ZWALCZANIE. BIBLIOTEKA: DZIAŁALNOŚĆ. CZYTEL­NICTWO. OŚWIATA DOROSŁYCH.


Abstrakt:

W artykule Lucille C. Thomas, przewodnicząca Szkolnej Sekcji Bibliotek i prezeska Stowarzyszenia Bibliotekarstwa Szkolnego, skupiła uwagę na problem światowego analfa­betyzmu. Narody Zjednoczone ogłosiły 1990 jako Międzynarodowy Rok Walki z analfa­betyzmem (ILY). Jednym z działań podjętych w celu motywowania i stymulowania ak­tywnej współpracy międzynarodowej w zakresie wyeliminowania analfabetyzmu była Światowa Konferencja na rzecz edukacji dla wszystkich (World Conference on Education for All), która odbyła się w Jomtein w Tajlandii w 1990 roku. Od tego czasu wiele państw członkowskich podjęło inicjatywy polityczne i administracyjne, dążące do przetłumacze­nia głównych zaleceń konferencji i wdrożenia ich w życie. Podjęto aktywne działania w Afryce, Azji, Ameryce Łacińskiej, państwach arabskich, Francji i Stanach Zjednoczonych.

W artykule szczególną wagę przywiązano do roli bibliotek i bibliotekarzy. We współ­pracy z bibliotekarzami różnych bibliotek i przedstawicielami innych instytucji edukacyj­nych powinno się organizować i finansować sesje szkoleniowe dla korepetytorów, jak również uświadamiać problem analfabetyzmu poprzez odpowiednie kampanie i działania w zakresie public relations. Biblioteki publiczne są wręcz zobowiązane do identyfikowania potrzeb lokalnych społeczności, tworzenia programów walki z analfabetyzmem i promo­wania czytelnictwa wśród dorosłych. Niezwykle istotny jest dobór odpowiedniej literatury, czytelnie sklasyfikowanej i dopasowanej do potrzeb czytelniczych – mogą to być doku­menty instruktażowe, wzbogacające i uczące nowych możliwości. By umożliwić realizację tych celów, biblioteki publiczne muszą współdziałać ze szkołami podstawowymi i śred­nimi, jak i organizacjami społecznościowymi.

Zwrócono także uwagę na istotę wczesnego czytelnictwa jako podstawowego środka zapobiegania analfabetyzmowi. Efektywna nauka czytania powinna rozpocząć się wraz z rodzicami, a jedynie być wspomagana przez biblioteki szkolne, wspierające edukacyjne programy nauczania, oraz publiczne, organizujące programy czytelnictwa rodzinnego. Wczesna interwencja u dzieci jest niewątpliwie tańsza niż walka z analfabetyzmem doro­słych.







©snauka.pl 2016
wyślij wiadomość