Strona główna

Podstawowe pojęcia geograficzne Widnokrąg


Pobieranie 21.73 Kb.
Data19.06.2016
Rozmiar21.73 Kb.
Podstawowe pojęcia geograficzne

1. Widnokrąg - linia pozornego zetknięcia się nieba z ziemią, tworzy okrąg, w którego środku się znajdujemy.

2. Wysokość bezwzględna - wysokość terenu mierzona od poziomu morza

3. Skała - naturalny zespół minerałów tworzący pewną całość w skorupie ziemskiej.

4. Kras - formy terenu utworzone w wapieniach rozpuszczanych przez wodę.

5. Wietrzenie - proces rozpadu skał na okruchy pod wpływem wody płynącej, Słońca, roślinności .

6. Erozja - proces obniżania i niszczenia powierzchni terenu pod wpływem wody płynącej, lodowców i wiatru.

7. Dorzecze - obszar z którego wody spływają do jednej rzeki.

8. Skala - stosunek długości na mapie, do odpowiadającej jej długości w terenie.

9. Poziomica - linia na mapie łącząca punkty leżące na tej samej wysokości nad poziomem morza (npm)

10. Nizina - teren położony na wysokości 0-300 m npm.

11. Wyżyna - teren wzniesiony powyżej 300 m npm, równinny lub falisty

12. Depresja - teren położony poniżej poziomu morza, niezalany

13. Amplituda temperatury - różnica między temp. najwyższą a najniższą, wyrażona w stopniach.

14. Pogoda - stan atmosfery i jej czynników w danej chwili.

15. Klimat - normalny przebieg pogody, powtarzający się co roku, ustalony na podstawie wieloletnich obserwacji.

16. Wieś - osiedle bez praw miejskich, zamieszkałe przez ludność zajmującą się głównie rolnictwem.

17. Miasto - osiedle, którego ludność pracuje głównie poza rolnictwem, z dużym skupieniem budynków, prawami miejskimi.

18. Urbanizacja - proces polegający na zwiększaniu się roli miast ich rozbudowie, upowszechnianie się miejskiego sposobu życia.

19. Usługi - dział gospodarki, nie wytwarzający nowych dóbr materialnych np: sądownictwo, oświata, służba zdrowia.

20. Przyrost naturalny - różnica miedzy wielkością urodzeń, a wielkością zgonów, wyrażona na 1000 mieszkańców.

21. Migracja - przemieszczanie się ludności wewnątrz kraju i poza jego granice (imigracja-przyjazd, emigracja- wyjazd)

22. Polonia - ludność pochodzenia polskiego zamieszkała za granicą.

23. Import - przywóz towarów z zagranicy(przeciwieństwo eksportu)

24. Gwiazda -ciało niebieskie świecące własnym światłem.

25. Planeta - ciało niebieskie świecące światłem odbitym, krążące wokół gwiazdy, po orbicie.

26. Równoleżnik - linia na globusie, równoległa do równika, o przebiegu wschód-zachód.

27. Południk - linia na globusie łącząca bieguny, o przebiegu północ-południe.

28. Szerokość geo. - odległość punktu na Ziemi w sto-pniach na północ i południe od równika, od 0 do 90 stopni.

29. Długość geo. - odległość punktu na Ziemi w stopniach na wschód i na zachód od południka O, od 0 do 180 stopni.

30. Oznaczenie kierunków - Północ-N Południe-S Wschód-E Zachód-W

31. Południe - moment czasu, gdy Słońce jest najwyżej nad widnokręgiem, tzn. góruje, jest wtedy godz. 12.00 czasu słonecznego.

32. Rok kalendarzowy - okres czasu potrzebny Ziemi na obiegnięcie Słońca, trwa 365 dni i 6 godzin(co daje co 4 lata rok przestępny)

33. Wyż baryczny - taki układ w którego środku ciśnienie powietrza jest największe i maleje ku brzegom (przeciwnie jest w niżu)

34. Front atmosferyczny - powierzchnia zetknięcia się dwu mas powietrza różniących się temp. i wilgotnością (front ciepły i zimny)

35. Eksplozja demograficzna - szybki wzrost liczby ludności w krajach rozwijających się, spowodowany dużym przyrostem naturalnym i ograniczeniem śmiertelności.

36. Aglomeracja - wielkie skupisko osadnicze, złożone z jednego dużego miasta oraz wielu mniejszych.

37. Atmosfera - gazowa powłoka Ziemi.

38. Hydrosfera - wody oceanów, mórz, jezior, rzek i lodowców.

39. Litosfera - skalna skorupa Ziemi.

40. Biosfera - organizmy żywe na powierzchni Ziemi-(rośliny i zwierzęta)

41. Równonoc - dzień i noc mają po 12 godzin (21III i 23 IX)

42. Przesilenie(letnie i zimowe) - najdłuższy (21VI) i najkrótszy (21XII) dzień w roku.

43. Satelita - ciało niebieskie obiegające planetę-(np. Księżyc).Wysłane przez człowieka obiekty noszą nazwę sztuczne satelity.

44. Zenit - punkt na niebie dokładnie nad naszymi głowami, w przedłużeniu linii pionu.

45. Ruch obrotowy Ziemi - ruch dookoła osi ziemskiej.

46. Ruch obiegowy Ziemi - ruch dookoła Słońca.

47. Kraj federalny - składający się z kilku części (krajów, republik obwodów) posiadających dużą samo-dzielność gosp. i kulturalną, np. Rosja, Niemcy.

48. Meteorologia - nauka zajmująca się zjawiskami w atmosferze.

49. Szelf - płytka część morza(do 100-300 m głębokości), będąca przedłużeniem lądu.

50. Monokultura - system gospodarki polegający na stosowaniu do uprawy tej samej rośliny przez długi czas, wyjaławia glebę.

51. Izotermy - linie, łączące punkty posiadające tę samą temp. powietrza.

52. Izobary - " " " "" to samo ciśnienie .atmosferyczne

53. Morena - forma terenu utworzona przez lodowiec. Także materiał lodowcowy(glina, żwiry, piaski)

54. Okres wegetacyjny - okres z temp. powyżej 5 stopni C, podczas którego rozwijają się rośliny.

55. Mulat - mieszaniec rasy czarnej i białej.

56. Metys - " białego z Indianką.

57. Plan - obraz niewielkiego obszaru powierzchni Ziemi wykonany w dużej skali.

58. Promień Ziemi = 6371km.

59. Długość równika = około 40 000km.

60. Powierzchnia Polski = 312 tys. km kwadratowych.

61. Geologia - nauka o skorupie ziemskiej i procesach w niej zachodzących.

62. Pasaty - stałe wiatry w strefie międzyzwrotnikowej, wiejące od zwrotników w kierunku równika, odchylane przez ruch wirowy Ziemi.

63. Monsuny - wiatry wiejące zimą z lądu nad morze, a latem z morza na ląd. Występują głównie w Azji Południowej i Wschodniej. Monsun letni przynosi obfite opady deszczu.

64. Piętra roślinne - pasy roślinności w górach zmieniające się wraz ze spadającą temperaturą. W Tatrach: pola uprawne, regiel dolny, regiel górny, kosodrzewina, hale, turnie.

65. Tajga - las iglasty w klimacie umiarkowanym chłodnym, na Syberii, w Kanadzie.

66. Tundra - roślinność w klimacie podbiegunowym, złożona z mchów, porostów, niewielkich krzewów, bezdrzewna.

67. Sawanna - roślinność w klimacie gorącym z porą suchą i wilgotną. Złożona z traw, krzewów i nielicznych drzew.

68. Step - bezdrzewny obszar trawiasty w klimacie kontynentalnym z suchym latem i chłodną zimą.

69. Flisz - skała złożona z warstw piaskowców i łupków, powszechna w Karpatach.

70. Liczba ludności Polski = 38 milionów.

71. Zwrotniki - równoleżniki (23,5 stopnia) nad którymi raz w roku Słońce świeci w zenicie.

72. Koła podbiegunowe - równoleżniki (66,5 stopnia) od których rozpoczynają się dni i noce polarne.

73. Równik - najdłuższy równoleżnik.

74. Działy gospodarki - przemysł, rolnictwo, handel, budownictwo, usługi, transport i łączność.

75. Mapa - obraz przedstawiający powierzchnię Ziemi lub jej część w określonym zmniejszeniu, na płaszczyźnie, za pomocą znaków umownych.


©snauka.pl 2016
wyślij wiadomość