Strona główna

Sapere aude – OŚwiecenie w europie”


Pobieranie 110.31 Kb.
Data19.06.2016
Rozmiar110.31 Kb.

SAPERE AUDE

OŚWIECENIE W EUROPIE”

………………………………………….. Imię i nazwisko
…………………………………………..

Szkoła, klasa


…………………………………………..

Szczęście może przyjść przypadkowo,



ale o rozum musimy postarać się sami.”

Cyceron

Karta konkursowa dla uczniów szkoły podstawowej

Instrukcja dla ucznia!

Drogi uczestniku!

Twoim zadaniem jest rozwiązanie testu składającego się z 33 zadań w ciągu 60 minut.

Test zawiera pytania o różnorodnym charakterze, dlatego przy każdym z nich jest objaśnienie dotyczące sposobu rozwiązania. Przy pytaniach zamkniętych, wybierz poprawne odpowiedzi (jedną lub więcej).

Odpowiedzi możesz od razu zapisywać na Karcie Odpowiedzi lub w teście, a następnie przenieść na Kartę.

Pamiętaj! Komisja Konkursowa zbierze tylko Karty Odpowiedzi, test zostawisz sobie, więc pamiętaj o uzupełnieniu Karty.

Łącznie możesz uzyskać 120 punktów.

Czas na rozwiązanie zadań liczy się po zakończeniu czynności organizacyjnych i wyjaśnieniu wszystkich wątpliwości.

Życzymy powodzenia!


  1. Rozprawę o metodzie” napisał: (1p.)

  1. Franciszek Bacon

  2. René Descartes

  3. Jean Jacques Rousseau

  4. Adam Smith




  1. Z empiryzmem związani byli: (1p.)

  1. John Locke

  2. Davida Hume

  3. Franciszek Bacon

  4. Jean Jacques Rousseau




  1. Immanuel Kant był: (1p.)

  1. Przedstawicielem niemieckiej szkoły krytycyzmu

  2. Filozofem

  3. Twórcą podstaw sentymentalizmu

  4. Mieszkańcem Królewca




  1. Ciebie Katarzyno wysławiamy” to słowa: (1p.)

  1. Woltera

  2. Monteskiusza

  3. Diderota

  4. Kanta




  1. Rewolucja przemysłowa związana jest z: (1p.)

a) Pojawieniem się burżuazji

b) Pojawieniem się nowych metod uprawy ziemi

c) Skonstruowaniem maszyny parowej

d) Zastąpienie systemu nakładczego manufakturowym




  1. Na mocy konstytucji Stany Zjednoczone były republiką ponieważ: (1p.)

  1. Władzę ustawodawczą sprawował dwuizbowy parlament

  2. Kongres składał się z Senatu i Izby Reprezentantów

  3. Władzę wykonawczą sprawował prezydent

  4. Władzę sądowniczą sprawował Sąd Najwyższy i sądy niższe




  1. Mieszkańcy kolonii angielskich w Ameryce Płn. podjęli walkę o niepodległość, ponieważ: (1p.)

  1. Chcieli wprowadzić zasady głoszone przez myślicieli oświeceniowych

  2. Chcieli wprowadzić takie same prawa, jakie obowiązywały w metropolii

  3. Chcieli zniesienia przez Anglików ceł nałożonych na towary importowane do kolonii

  4. Chcieli uniezależnić się od Wielkiej Brytanii




  1. Które stwierdzenia są prawdziwe? (1p.)

  1. W oświeceniu nastąpił rozwój krytyki artystycznej.

  2. Jedynym stylem w sztuce oświecenia był sentymentalizm.

  3. Rokoko to nazwa pochodząca od francuskiego słowa „rocaille” oznaczającego muszlę.

  4. Tematem powieści J. J. Rousseau „Nowa Heloiza” jest wyprawa morska do Ameryki.




  1. Autorem paryskiego Panteonu - mauzoleum wybitnych Francuzów jest: (1p.)

  1. François Rude

  2. Lucas von Hildebrandt

  3. książę Eugeniusz Sabaudzki

  4. Jacques Germain Soufflot




  1. Chcąc wysłuchać utworów skomponowanych w okresie oświecenia, należy wybrać się na koncert muzyki: (1p.)

  1. Jana Sebastiana Bacha

  2. Wolfganga Amadeusza Mozarta

  3. Fryderyka Chopina

  4. Klaudiusza Monteverdiego




  1. Oceń, które z poniższych zdań jest fałszywe. (1p.)

Skutkiem wprowadzenia w życie Deklaracji Niepodległości w Stanach Zjednoczonych było:

  1. wprowadzenie równości społecznej i politycznej

  2. nadanie praw wyborczych wszystkim obywatelom

  3. przywrócenie monarchii

  4. wprowadzenie demokratycznej konstytucji




  1. Na podstawie wiedzy o organizacji władzy w Stanach Zjednoczonych wybierz poprawne zestawienie rodzaju władzy i nazwy instytucji ją sprawujących. (1p.)

  1. Władza ustawodawcza – Zgromadzenie Narodowe, władza wykonawcza – premier, władza sądownicza – niezależne sądy

  2. Władza ustawodawcza – Kongres, władza wykonawcza – kanclerz, władza sądownicza – sądy zależne od państwa

  3. Władza ustawodawcza – Kongres, władza wykonawcza – prezydent, władza sądownicza niezależne sądy

  4. Władza ustawodawcza – parlament, władza wykonawcza – król, władza sądownicza – niezależne sądy




  1. W którym roku urodził się Robinson Crusoe? (1p.)

  1. 1666

  2. 1632

  3. 1640

  4. 1600




  1. Rodzice Robinsona Crusoe byli: (1p.)

  1. Ojciec – Niemcem, matka - Angielką

  2. Ojciec i matka - Niemcami

  3. Ojciec – Anglikiem, matka - Niemką

  4. Ojciec i matka - Anglikami




  1. Właściwe nazwisko Robinsona brzmiało: (1p.)

  1. Cruzner

  2. Kreutzner

  3. Kreutz

  4. Creutz




  1. 1 września 1659 roku Robinson ruszył w podróż morską w celu: (1p.)

  1. Zwiedzania świata

  2. Opłynięcia świata dookoła

  3. Sprowadzenia z Afryki niewolników

  4. Sprowadzenia egzotycznych ziół i przypraw




  1. Jak Robinson zdobył zapasy żywności i potrzebne do przeżycia na bezludnej wyspie przedmioty? (1p.)

  1. Znalazł stare siedlisko ludzkie

  2. Wszystko tratwami sprowadził z rozbitego statku

  3. Nie miał nic

  4. Samodzielnie wykonał narzędzia i zbierał jadalne rośliny




  1. Robinson posiadał w swojej zagrodzie: (1p.)

  1. Papugę

  2. Kozę

  3. Żółwia

  4. Psa




  1. Do podanego imienia władcy dopisz nazwę państwa, w którym rządził. (4p.)

  1. Katarzyna I - ……………………………………………………………………………………………..

  2. Piotr II - …………………………………………………………………………………………………..

  3. Maria Teresa - ……………………………………………………………………………………………

  4. Ludwik XV - ……………………………………………………………………………………………..




  1. Określ czy podane stwierdzenia są prawdziwe czy fałszywe dopisując przy każdym analogicznie P lub F. (5p.)

  1. Za panowania Piotra I ranga Rosji na arenie międzynarodowej wzrosła. ……………..………………...

  2. Wielka Rewolucja Francuska była sprzeciwem wobec wystawności życia dworu i pogłębiającej się biedzie ludu. ……………………………………………………………………………………………...

  3. Józef II objął rządy po Marii Teresie. ……………………………………………………………………

  4. Rządy Fryderyka II przypadają na lata 1700-1788. ……………………………………………………..

  5. Deklarację Praw Człowieka i Obywatela podpisano 4 lipca 1776r. ……………………………………..




  1. Dokończ zdania: (7p.)

  1. Naczelne miejsce w systemie filozoficznym Kanta zajmuje teoria ….………………………………….

  2. Czerpanie przyjemności z zadawania bólu i cierpienia innym to ………………..……………………...

  3. Charles Montesquieu to inaczej …………………………………..……………………………………...

  4. Podstawą rozwoju sentymentalizmu stała się filozofia…………………………………………………..

  5. Możliwość pozarozumowego poznania rzeczywistości głosili ………………………………………….

  6. Nurt wywodzący się z filozofii Locke’a, a ugruntowany przez Barkeleya to …………………………...

  7. Umysł ludzki w pojęciu Johna Locke’a to ……………………………………………………………….




  1. Do podanych dzieł dopisz imię i nazwisko twórcy. (10p.)

  1. „Diana” …………………………………………………………………………………………………..

  2. „Ebe”…………………………………………………………………………………………………….

  3. „Z uderzeniem w kocioł” ………………………………………………………………………………..

  4. „Stworzenie świata” ……………………………………………………………………………………..

  5. „Pory roku” ………………………………………………………………………………………………

  6. „Wesele Figara”………………………………………………………………………………………….

  7. „Czarodziejski flet”………………………………………………………………………………………

  8. „Hammerklavier” ………………………………………………………………………………………...

  9. „Przypadki Robinsona Crusoe”…………………………………………………………………………..

  10. „Podróże Guliwera” ……………………………………………………………………………………...




  1. Uzupełnij według wzoru: „Wojskowa” - symfonia. (10p.)

  1. „Zegarowa” - ……………………………………………………………………………………………..

  2. „Stworzenie świata” - ……………………………………………………………………………………

  3. „Cosí fan tutte” - …………………………………………………………………………………….......

  4. „Żałobna” - ………………………………………………………………………………………………

  5. „Appassionata” - …………………………………………………………………………………………

  6. „Missa Solemnis” - ………………………………………………………………………………………

  7. „Patetyczna” - ……………………………………………………………………………………………

  8. „Z uderzeniem w kocioł” - ……………………………………………………………………………….

  9. „Kwartety Golicynowskie” - …………………………………………………………………………….

  10. „Idomeneo, król Krety” - ………………………………………………………………………………...



  1. Wyjaśnij pojęcie sekularyzacja. Podaj polską nazwę tego zjawiska. (2p.)

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………


  1. Rozpoznaj i podpisz. (3p.)

  1. b) c)

…………………………….. …………………………….. …………………………………


  1. Podpisz budowle. (2p.)

a) b)

...................................................... ………………………………….




  1. Podpisz rzeźby. (2p.)

a) b)

...................................................... ………………………………….




  1. Przeczytaj fragment tekstu napisanego w XVIII wieku przez Ludwika de Jaucourt i odpowiedz na pytania posługując się tekstem i własną wiedzą: (6p.)

[…] Skoro natura ludzka jest taka sama we wszystkich ludziach, stąd jasny wniosek, że zgodnie z prawem naturalnym każdy winien szanować innych i traktować ich jako stworzenie równe mu z natury, to znaczy jako ludzi takich samych jak on. […] opieram się na niezaprzeczalnej zasadzie równości naturalnej wszelkie obowiązki wynikające miłosierdzia, ludzkości i sprawiedliwości, które zobowiązują jednych wobec drugich […] pogwałcenie tej zasady ustanowiło niewolnictwo polityczne i obywatelskie. Stąd w krajach podległych absolutnej władzy książęta, dworzanie, pierwsi ministrowie i ci, którzy zawiadują finansami, posiadają wszystkie bogactwa narodu, gdy reszta obywateli ma tylko, co konieczne, a ogromna większość ludu jęczy nękana nędzą. […]”

  1. Do jakiego rodzaju praw, zdaniem autora, należy wolność? ………………………...………………….

  2. Jaki ustrój polityczny krytykowany jest w tekście? ……………………………………………………..

  3. Wymień 3 państwa, w którym taki ustrój polityczny obowiązywał. ……………………………………

……………………………………………………………………………………………………………

  1. Podaj imię władcy, który kojarzy Ci się z takim systemem władzy w XVIII wieku. …………………...

……………………………………………………………………………………………………………


  1. Uzupełnij tabelę nazwą prądu filozoficznego. (8p.)

utylitaryzm, krytycyzm, irracjonalizm, racjonalizm, libertynizm, sensualizm, empiryzm, humanitaryzm




Źródłem wiedzy jest doświadczenie i potwierdzone teorie, wszystko co nie ma potwierdzenia należy odrzucić.




Wszelka wiedza pochodzi od wrażeń zmysłowych i jest tylko bardziej lub mniej złożonym kompleksem spostrzeżeń.




Przyjmowanie za najwyższą wartość godności ludzkiej, braterstwa, równości między ludźmi i praw człowieka.




Prawdziwe poznanie możliwe jest jedynie za pomocą obserwacji i doświadczenia, przeprowadzanie eksperymentów jest jednym z ważniejszych sposobów dochodzenia do prawdy.




Postawa umysłowa i badawcza reprezentowana przez Kanta, według którego człowiek może poznać jedynie zjawiska zewnętrzne, natomiast „rzecz sama w sobie” pozostaje nierozpoznawalna.




Decydującą rolę w poznaniu rzeczywistości ma intuicja, wiara, instynkt.




Swobodne podejście do norm obyczajowych i uznawanie prawa każdego do wyboru odpowiadających mu zasad moralnych.




Najwyższym dobrem jest pożytek jednostki lub społeczeństwa, a celem wszelkiego działania powinno być „największe szczęście największej liczby ludzi".




  1. Uzupełnij wpisując odkrywcę lub osiągnięcie epoki oświecenia: (9p.)

  1. Anders Celsjusz - ………………………………………………………………………………...………

  2. ………………………………………………………….... - obliczył prędkość rozchodzenia się światła

  3. ………………………………………………………………… – stworzył klasyfikację roślin i zwierząt

  4. Benjamin Franklin - ……………………………………………………………………………………...

……………………………………………………………………………………………………………

  1. Antoine Lavoisier - ………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………………....

  1. ………………………………….. - sformułował trzy zasady dynamiki i prawo powszechnego ciążenia

  2. ……………………………………………………. - skonstruowanie samochodu z silnikiem parowym

  3. ………………………………………………………………………… - skonstruował maszynę parową

  4. John Kay - ………………………………………………………………………………………………..



  1. O kim mowa: (5p.)

  1. cesarz zakrystianin - ……………………………………………………………………………………...

  2. uratował rewolucję amerykańską, powiadamiając rewolucjonistów o celu wymarszu wojsk brytyjskich - …………………………………………………………………………………………………………..

  3. ojciec kawalerii amerykańskiej - ………………………………………………………………………...

  4. był gwiazdą, wokół której obracały się Niemcy, Europa i cały świat - ………………………………….

  5. dowódca, który poniósł decydującą klęskę w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych - ………

……………………………………………………………………………………………………………


  1. Rozwiąż krzyżówkę. (12p.)

DIAGRAM KRZYŻÓWKI ZNAJDUJE SIĘ RÓWNIEŻ NA KARCIE ODPOWIEDZI – TAM ZAPISUJ ROZWIĄZANIA, ABY NIE TRACIĆ CZASU!





1.




























2.































3.
















4.




























5.





































6.



















7.



















8.





































9.



















10.


















Wyjaśnij hasło: …………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………………………..
Poziomo:


  1. Według niego cywilizacja i kultura zabijają w człowieku pierwotną naturalność, tylko w otoczeniu natury człowiek może być prawdziwie dobry, wolny i szczęśliwy.

  2. Inaczej filozofowie.

  3. Swoim wynalazkiem z 1769r. zrewolucjonizował przemysł ciężki.

  4. Nurt, który za najdoskonalszą metodę badawczą uznawał indukcję.

  5. Francuski myśliciel, historyk, prawnik, twórca zasady o podziale władzy na ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą (należy podać spolszczoną wersję nazwiska).

  6. Położył nacisk na konieczność właściwego rozwoju człowieka i kształtowania jego umysłu w sposób jak najbardziej korzystny dla niego i całego społeczeństwa.

  7. Francuski filozof, doradcą króla pruskiego Fryderyka II (należy podać spolszczoną wersję nazwiska).

  8. Pogląd głoszący, że rozum jest źródłem poznania wszystkiego i kryterium prawdy.

  9. Francuski pisarz i filozof, współtwórca „Wielkiej Encyklopedii Francuskiej”.

  10. Lekarz angielski, który w 1796r. wynalazł szczepionkę ochronną przeciw ospie.


  1. Praca z mapą. (Razem 17p.)

MAPA ZNAJDUJE SIĘ NA KARCIE ODPOWIEDZI.

  1. Podkreśl pojedynczą linią nazwę miejscowości, w której koloniści zaprotestowali w 1773r. przeciwko ograniczeniom swobód gospodarczych. Napisz jak ten protest został nazwany. (2p.)

……………………………………………………………………………………………………………….

  1. Podkreśl podwójną linią nazwę miejscowości, w której uchwalono Deklarację Niepodległości. (1p.)

  2. Podaj nazwisko twórcy tekstu tego dokumentu ………………………………………………………….… (1p.)

  3. Napisz kiedy go uchwalono (dzień, miesiąc, rok) ……………………………………………………..(1p.)

  4. Na podstawie tekstu Deklaracji Niepodległości wypisz idee oświeceniowe, które zostały w nim zawarte.

Uważamy za niezbite i oczywiste prawdy, że ludzie stworzeni zostali równymi sobie, że Stwórca udzielił im pewnych praw niezbywalnych, w rzędzie których na pierwszym miejscu postawić należy prawo do życia, do wolności i poszukiwania szczęścia […]. Lecz jeśli długi szereg nadużyć i przywłaszczeń, dążących wciąż do  jednego celu, wykazuje jawny zamiar wtłoczenia na dany naród jarzma rządu nieograniczonego, naród ma nie tylko prawo, lecz i obowiązek obalenia podobnego rządu i zawarowania swego bezpieczeństwa na przyszłość za pomocą nowych rękojmi. […] (4p.)

- ……………………………………………………………………………………………………………………….

- ……………………………………………………………………………………………………………………….

- ……………………………………………………………………………………………………………………….



- ………………………………………………………………………………………………………………………..

  1. Podkreśl falowaną linią nazwę miejscowości, która przesądziła o klęsce wojsk angielskich w wojnie. (1p.)

  2. Podkreśl podwójną falowaną linią nazwy 2 miejscowości, z którymi związany jest udział Polaków. (4p.)

Podaj ich imiona i nazwiska ………………………………………………………………………………...

  1. Zaznacz ukośnymi liniami obszar Stanów Zjednoczonych po wojnie o niepodległość. (1p.)

  2. Podaj rok i miejsce podpisania traktatu pokojowego, na mocy którego Anglia zrzekła się tego obszaru. (2p.)

……………………………………………………………………………………………………………….


©snauka.pl 2016
wyślij wiadomość