Baseny płynowe organizmu łożysko naczyniowe



Pobieranie 54.69 Kb.
Data18.06.2016
Rozmiar54.69 Kb.
Baseny płynowe organizmu
łożysko naczyniowe (krew krążąca, 7%, ok. 5 l)

płyn pozakomórkowy (ok.25% masy ciała)

w tym:

woda treści jelitowej, jam surowiczych, PMR (3%)

płyn międzykomórkowy (18%)

płyn wewnątrzkomórkowy (35%)
Całkowita zawartość wody w organizmie: ok. 70%


Bierna dyfuzja:

zgodna z gradientem stężeń

nie wymaga nakładu energii

szybkość zależy od zdolności przejścia przez błonę

przebiega zawsze jako proces I rzędu


Biodostępność:
Stopień wchłaniania z miejsca podania do dużego krążenia

a.bierne przejście przez ścianę jelita

pKa

wielkość cząsteczki

b.ściana jelita:

cytochromy w ścianie

białka transportowe

c.wątroba

enzymy, głównie CYP

Biodostępność (bioavailability):
Ułamek podanej dawki leku, dostający się do krążenia obwodowego

Wybrane leki metabolizowane przez izoenzym CYP3A4
Przeciwzakrzepowe Inne

acenokumarol alfentanil

anisindion bromokryptyna

dikumarol cisaprid

fenprokumon cyklosporyna

warfaryna dihydroergotamina

Przeciwhistaminowe diltiazem

astemizol dizopiramid

desloratadyna ergotamina

ebastyna estradiol

feksofenadyna felodipina

loratadyna karbamazepina

terfenadyna klozapina

Statyny kwas walproinowy

atorwastatyna lidokaina,

ceriwastatyna newirapina

fluwastatyna nifedipina

lowastatyna pimozyd

prawastatyna prednizolon

simwastatyna prednizon

Anksjolityki sertralina

alprazolam sibutramina

buspiron sildenafil

diazepam sirolimus

midazolam takrolimus

triazolam tamoksyfen

teofilina

testosteron

tretinoina

trimetreksat

werapamil

winblastyna

Dyfuzja ułatwiona
Bierna dyfuzja, realizowana poprzez związanie cząsteczki z nośnikiem, umożliwiającym przeniesienie przez błonę komórkową. Wszystkie inne cechy charakterystyczne są identyczne jak dla dyfuzji biernej.

Dystrybucja (distribution):

rozmieszczenie leku w różnych obszarach organizmu
miernik:

objętość dystrybucji
Objętość dystrybucji (rzeczywista):

objętość w jakiej rozmieszczony jest lek w organizmie
Ponieważ w różnych obszarach lek występuje zwykle w różnych stężeniach, taka wielkość nie niesie w sobie żadnej sensownej informacji .
Pozorna objętość dystrybucji:

(apparent volume of distribution)
Objętość, w jakiej należy rozpuścić dawkę leku, wchłoniętą do krążenia obwodowego, aby uzyskać stężenie takie, jak w surowicy.
(zwykle bezpośredniej obserwacji dostępne są tylko stężenia w surowicy)

Efekt pierwszego przejścia (first pass effect):
Przemiana części wchłoniętego leku w wątrobie podczas przejścia przez krążenie wrotne, przed dostaniem się do krążenia obwodowego, zwykle do postaci nieczynnej.
Niektóre leki są metabolizowane w tak znacznym stopniu, że dla ich działania konieczne jest podanie drogą omijającą krążenie wrotne.


Eliminacja wątrobowa
Zmiany przepływu wątrobowego - modyfikacja efektu pierwszego przejścia i biotransformacji. Brak szczegółowych danych u człowieka
Znaczne zmiany dotryczą leków o znacznym efekcie pierwszego przejścia
wczesna faza posocznicy - wzrost przepływu wątrobowego, wzrost klirensu wątrobowego
późna faza - spadek przepływu, zahamowanie eliminacji (jeśli lek jest w znanczym stopniu eliminowany w wątrobie
modyfikacja aktywności enzymatycznej (np. cytochromy i endotoksyna)
urazy: nasilenie procesów I fazy (oksydacyjnych)


Eliminacja (elimination)
Proces prowadzący do zakończenia działania leku, który może polegać na zmianie jego struktury (biotransformacja), na usunięciu poza organizm (wydalanie) lub na obu tych sposobach.


Farmakokinetyka:
Farmakokinetyka jest nauką o czasowym przebiegu stężeń leku i jego metabolitów w różnych płynach, tkankach i wydzielinach organizmu oraz o zależnościach matematycznych, niezbędnych dla konstrukcji modeli umożliwiających interpretację tych danych.

(Gibaldi/Perrier)
Farmakokinetyka sensu stricto jest nauką czysto formalną, abstrahującą od biologicznego podłoża badanych procesów.





Biologiczne podłoże procesów farmakokinetycznych:

transport leku

procesy enzymatyczne


Fazy farmakokinetyczne
1.Uwalnianie leku z postaci farmaceutycznej (liberation)

Proces prowadzący do rozpadu postaci w której podano lek , uwolnienia kryształów substancji czynnej i jej rozpuszczenia w płynie otaczającym.

mierniki:

szybkość

zakres
Wchłanianie (absorption):

transport leku z miejsca podania do krwi

mierniki

szybkość

zakres
Dystrybucja (distribution):

rozmieszczenie leku w różnych obszarach organizmu

miernik:

objętość dystrybucji
Eliminacja (elimination)
Proces prowadzący do zakończenia działania leku, na który może składać się zmiana jego struktury (biotransformacja), usunięcie poza organizm (wydalanie) lub oba te procesy.

miernik:

szybkość

Farmakokinetyka a skuteczność
1. Zależności lek-gospodarz

Stężenia w ognisku zakażenia a stężenie w surowicy.

3 modele penetracyjne.

Brak pełnych danych kinetycznych dla większości tkanek
2. Zależności lek-drobnoustrój

Działanie zależne od stężenia maksymalnego

aminoglikozydy

chinolony

Działanie zależne od czasu

beta-laktamy

makrolidy


KANONY

Kanon 1.

Podwojenie dawki przedłuża działanie leku o 1 okres półtrwania
Kanon 2.

Lek gromadzi się po tej stronie bariery, po której jest bardziej zdysocjowany
Kanon 3.

Powierzchnia pola pod krzywą opisana przez stężenia uzyskiwane po podaniu postaci leku różniących się jedynie szybkością wchłaniania jest identyczna.

Klirens (współczynnik oczyszczania):
objętość krwi, "oczyszczana" ze związku w jednostce czasu
Klirens ogólnoustrojowy jest równy sumie klirensów narządowych.

Kompartment
Obszar organizmu jednorodny farmakokinetycznie, o cechach kinetycznych wyróżniających go spośród innych obszarów organizmu.
Przyjmuje się, że zmiany stężenia leku zachodzą w całym kompartmencie jednocześnie (choć jest to oczywiste uproszczenie); zarówno wejście leku do kompartmentu jak i wyjście z niego jest możliwe tylko po pokonaniu określonej bariery lub pod warunkiem posiadania przez cząsteczkę określonych właściwości.


Penetracja antybiotyku do ogniska zakażenia
Wyjście z łożyska naczyniowego

Wielkość perfuzji tkankowej

Specyficzne warunki:

model penetracji:

łącznotkankowy

gruczołowy

jama wypełniona płynem

inne warunki lokalne (naciek????)

Okoliczności sprzyjające szerzeniu oporności
1.Nadużywanie antybiotyków w sytuacjach, gdy ich

stosowanie nie przynosi korzyści

(np.wirusowe zakażenia dróg oddechowych, nietóre zakażenia

przewodu pokarmowego, stosowanie miejscowe)
2.Zbyt długi czas leczenia

3.Zbyt krótki czas leczenia

4.Zbyt niskie dawki

5.Długotrwałe utrzymywanie się stężeń subinhibicyjnych

(np.zbyt rzadkie podawanie beta-laktamów lub makrolidów)
6.Niewłaściwy wybór antybiotyku

a.częste stosowanie antybiotyków o znacznym potencjale szerzenia

oporności

b.nadużywanie antybiotyków o szerokim zakreseie działania

c.nadużywanie antybiotyków szerzących oporność "w dół"

d.stosowanie w terapii empirycznej antybiotyków, które powinny

być stosowane wyłącznie w terapii celowanej (np.antybiotyki

"ostatniej szansy": wankomycyna, linezolid; "wysokie"generacje

cefalosporyn)

Parametry farmakokinetyczne:
zespół wielkości, charakteryzujących właściwości farmakokinetyczne leku w populacji lub u indywidualnego pacjenta
Parametry podstawowe:
biodostępność (EBA)

stała szybkości wchłaniania (Kabs)

pozorna objętość dystrybucji (Vd)

stała szybkości eliminacji (Kel)

(pochodna: okres połowicznej eliminacji lub okres półtrwania, t0.5)

Podstawowe procesy determinujące losy leku w ustroju
Przemieszczanie leku w organizmie lub poza organizm

Zmiana struktury chemicznej leku


Procesy nośnikowe (dyfuzja ułatwiona, transport czynny) różnią się od procesów nienośnikowych (dyfuzja bierna, filtracja) tym, że czynnikiem determinującym ich szybkość jest - oprócz gradientu stężenia - dostępność wolnych nośników. Przy pełnym wysyceniu nośników transport jest niemożliwy nawet mimo znacznego gradientu stężenia.


Pułapka jonowa (ion trapping)
Związek gromadzi się po tej stronie bariery, po której jest bardziej zdysocjowany

Słabe kwasy i słabe zasady organiczne
AK A+K

Dysocjacja związków kwaśnych nasila się w miarę zmiany pH od kwaśnego do zasadowego. Dla związku zasadowego zależność ma kierunek przeciwny.
Miernikiem zasadowości lub kwasowości związku jest współczynnik pKa (wielkość pH,w której dysocjacji ulega 50% związku)

Transport błonowy

(procesy ważne z perspektywy farmakokinetyki)
bierna dyfuzja

dyfuzja ułatwiona

transport czynny

filtracja

Transport czynny

przenoszenie związku niezależnie od gradientu stężenia

może prowadzić do koncentracji związku

wymaga nakładu energii

ma charakter nasycalny (wysycenie nośników prowadzi

do przejścia w proces rzędu 0)

Uwalnianie leku z postaci farmaceutycznej (liberation)
Proces prowadzący do rozpadu postaci w której podano lek , uwolnienia kryształów substancji czynnej i jej rozpuszczenia w płynie otaczającym.


Wchłanianie (absorption):
transport leku z miejsca podania do krwi
Mierniki wchłaniania:

szybkość (stała szybkości wchłaniania)

zakres (współczynnik biodostępności)
Wydalanie nerkowe
przesączanie kłębuszkowe

zagęszczanie moczu (wzrost stężenia związku wydalanego)

czynne wydzielanie kanalikowe

wchłanianie zwrotne związku wydalanego (dyfuzja)


Zasada równoważności pól pod krzywą
Powierzchnia pola pod krzywą opisana przez stężenia postaci leku różnej szybkości wchłaniania, ale identycznych pozostałych parametrach farmakokinetycznych jest identyczna.




©snauka.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna
Komunikat prasowy
przedmiotu zamówienia
najkorzystniejszej oferty
Informacja prasowa
wyborze najkorzystniejszej
warunków zamówienia
istotnych warunków
sprawie powołania
Regulamin konkursu
udzielenie zamówienia
przetargu nieograniczonego
zamówienia publicznego
Nazwa przedmiotu
Specyfikacja istotnych
modułu kształcenia
Rozporządzenie komisji
studia stacjonarne
wyborze oferty
Zapytanie ofertowe
Szkolny zestaw
Ochrony rodowiska
ramach projektu
prasowy posiedzenie
trybie przetargu
obwodowych komisji
zagospodarowania przestrzennego
komisji wyborczych
komisji wyborczej
Program konferencji
Wymagania edukacyjne
Lista kandydatów
szkoły podstawowej
która odbyła
Województwa ląskiego
Decyzja komisji
przedmiotu modułu
poszczególne oceny
Sylabus przedmiotu
szkół podstawowych
semestr letni
Postanowienia ogólne
przedsi biorców
produktu leczniczego
Karta przedmiotu
Scenariusz lekcji
Lista uczestników
Program nauczania
Projekt współfinansowany
Informacje ogólne
biblioteka wojewódzka
semestr zimowy