Plan ochrony



Pobieranie 449.62 Kb.
Strona1/6
Data19.06.2016
Rozmiar449.62 Kb.
  1   2   3   4   5   6





PLAN OCHRONY

Nadgoplańskiego PARKU Tysiąclecia
ETAP 2 – OPERATY SZCZEGÓŁOWE
Praca zbiorowa pod kierunkiem M. Przewoźniaka



Władysław Lange, Dariusz Borowiak


Wojciech Maślanka, Piotr Licbarski

2 OPERAT HYDROLOGICZNY


Gdańsk, wrzesień 1999


Spis treści:

1. Założenia merytoryczne 3

2. Strategia i cele ochrony 5

3. Ogólna charakterystyka jednostek hydrograficznych 8

4. Antropogeniczne przekształcenia warunków odpływu 24

5. Ocena naturalnej odporności jezior na antropopresję 26

6. Stan czystości i eutrofizacja wód powierzchniowych 30

7. Zasoby dyspozycyjne i nienaruszalne 33

8. Zakres i formy ochrony wód wraz z identyfikacją rejonów wymagających szczególnych działań 37

9. Proekologiczne zasady użytkowania zasobów wodnych 39

10. Wnioski do operatu generalnego 41

11. Wnioski do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego 43

Literatura 47

Załącznik kartograficzny:

Nadgoplański Park Tysiąclecia. Operat hydrologiczny 1:10 000

1. Założenia merytoryczne

Obszar Nadgoplańskiego Parku Tysiąclecia (NPT) leży w obrębie zlewni górnej Noteci, zamkniętej kontrolnym profilem hydrometrycznym w Pakości (A = 1620 km2). Park o powierzchni 128,8 km2 stanowi więc zaledwie niewielki fragment tej zlewni, obejmujący jezior Gopło wraz z jego najbliższym otoczeniem. Zbiornik ten o powierzchni 2154 ha jest największym jeziorem Pojezierza Wielkopolsko - Kujawskiego, a niektóre jego akweny stanowią cenne przyrodniczo rezerwaty. Wytyczone administracyjnie granice parku nie pokrywają się z przebiegiem działów wodnych co sprawia, że alimentacja Gopła następująca z jego zlewni o powierzchni 1408,2 km2 wykracza zdecydowanie poza obszar chroniony. Stanowi to potencjalnie istotne zagrożenie dla stanu jakości wód tego zbiornika.

Zlewnia górnej Noteci charakteryzuje się ogólnie skrajnie niską wydajnością hydrologiczną, o czym świadczy lokalny odpływ jednostkowy 2 l s-1km-2 wskazujący na głęboki deficyt wodny. Stan taki wynika głównie z warunków przyrodniczych obszaru, a szczególnie niedoboru opadów, równinności krajobrazu oraz przewagi słabo przepuszczalnych utworów podłoża. Zlewnia Gopła jest ponadto w bardzo małym stopniu zalesiona (7,6 %), a dominującą formą użytkowania terenu są grunty orne (79 %). Taki sposób zagospodarowania obszaru zlewni, stymulując proces eutrofizacji, jest także potencjalnie niekorzystny dla jakości wód powierzchniowych. Obecnie wody te, obciążone głównie nutrientami odpowiadają na ogół wymogom III klasy czystości. Płytkie i podlegające powolnej wymianie wód jezioro Gopło jest w tej sytuacji najbardziej zagrożone degradacją. Dodatkową, długotrwałą presję na ten mało odporny zbiornik wywiera również położona w jego strefie brzegowej Kruszwica z licznymi uciążliwymi zakładami przemysłowymi. Dopiero w ostatnich latach większość ścieków komunalnych i przemysłowych odprowadzana jest do oczyszczalni.

W tak generalnie niekorzystnych warunkach środowiskowych osiągnięcie w najbliższym czasie znaczącej poprawy jakości wód jest zadaniem bardzo trudnym, wymagającym kompleksowych działań ochronnych i rekultywacyjnych. Muszą też one wykraczać poza obszar parku obejmując praktycznie całą zlewnię jeziora Gopło. Ze względu na wieloletnie zaniedbania doszło już obecnie do trwałej degradacji niektórych obiektów, a ich pełna renaturyzacja jest praktycznie niemożliwa.

Dotychczasowy stan rozpoznania zasadniczych problemów hydrologicznych rejonu NPT uznać można za względnie pełny i aktualny w stopniu umożliwiającym sformułowanie ogólnej diagnozy oraz ustalenie przyczyn występujących nieprawidłowości. Szczególnie wartościowym źródłem tego rodzaju informacji jest opracowanie WIOŚ w Bydgoszczy pt. „Stan czystości wód jeziora Gopło” (1996) a także istniejące ekspertyzy i programy działań ochronnych. Podstawowe dane, dotyczące zmienności charakterystyk hydrometrycznych Noteci i jeziora Gopło znajdują się w zasobach Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej. Dostępne w formie Roczników Hydrologicznych są jednak obecnie tylko archiwalne (1971 - 1980) wyniki pomiarów stanów wody i objętości przepływu Noteci z posterunków w Łysku i Pakości. Zlewnia różnicowa zawarta między tymi przekrojami wynosi 1314 km2, zawierając w całości obszar parku. Pewne lokalne uściślenie warunków hydrologicznych zawiera publikacja Pasławskiego i Błaszczyk (1970) dotycząca bilansu wodnego Gopła.

Dysponując tego rodzaju danymi wyjściowymi, autorzy niniejszego opracowania sformułowanie praktycznych wniosków dotyczących racjonalnego gospodarowania zasobami wodnymi NPT poprzedzili analizą następujących zagadnień:



  • identyfikacja struktury hydrograficznej obszaru z wyróżnieniem jednostek o zróżnicowanym stopniu aktywności hydrologicznej

  • ocena wydajności hydrologicznej większych zlewni oraz udziału w odpływie rzecznym zasobów nienaruszalnych i dyspozycyjnych

  • rozpoznanie podatności jezior na degradację i zaawansowania ich eutrofizacji na tle występujących form antropopresji

  • charakterystyka ogólnego stanu jakości wód powierzchniowych oraz warunków migracji i depozycji zanieczyszczeń

  • ustalenie przyczyn i stopnia degradacji ważniejszych obiektów wodnych wraz z wnioskami o możliwościach skutecznej ochrony.

Poza pracami studialnymi, polegającymi na analizie i interpretacji materiałów dokumentacyjnych, latem 1999 roku przeprowadzono także rekonesansową serię badań terenowych. Obejmowała ona głównie pomiary limnologiczne większych zbiorników w celu rozpoznania ich wewnętrznej abiotycznej struktury (m.in. termiczno - gęstościowej, optycznej, chemicznej i tlenowej). Ponadto wykonano również pomiary przepływu niektórych niekontrolowanych dotychczas cieków, pobierając jednocześnie próby wody do analiz zawartości nutrientów.

Całość zebranej dokumentacji pozwoliła na zastosowanie standardowych, opracowanych przez Instytut Ochrony Środowiska metod waloryzacji rzek i jezior. Na podstawie tego rodzaju diagnozy podjęto przyrodniczą interpretację ujawniających się prawidłowości w zakresie roli poszczególnych naturalnych i antropogenicznych uwarunkowań. Umożliwiło to sformułowanie ostatecznych wniosków , dotyczących tak oceny skuteczności dotychczasowych form ochrony jak i niezbędnych działań w przyszłości.






  1   2   3   4   5   6


©snauka.pl 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna
Komunikat prasowy
przedmiotu zamówienia
najkorzystniejszej oferty
Informacja prasowa
wyborze najkorzystniejszej
warunków zamówienia
istotnych warunków
sprawie powołania
Regulamin konkursu
udzielenie zamówienia
przetargu nieograniczonego
zamówienia publicznego
Nazwa przedmiotu
Specyfikacja istotnych
modułu kształcenia
Rozporządzenie komisji
studia stacjonarne
wyborze oferty
Zapytanie ofertowe
Szkolny zestaw
Ochrony rodowiska
ramach projektu
prasowy posiedzenie
trybie przetargu
obwodowych komisji
zagospodarowania przestrzennego
komisji wyborczych
komisji wyborczej
Program konferencji
Wymagania edukacyjne
Lista kandydatów
szkoły podstawowej
która odbyła
Województwa ląskiego
Decyzja komisji
przedmiotu modułu
poszczególne oceny
Sylabus przedmiotu
szkół podstawowych
semestr letni
Postanowienia ogólne
przedsi biorców
produktu leczniczego
Karta przedmiotu
Scenariusz lekcji
Lista uczestników
Program nauczania
Projekt współfinansowany
Informacje ogólne
biblioteka wojewódzka
semestr zimowy