Strona główna

Pojęcia na elementy filozofii: Hilozoizm


Pobieranie 9.37 Kb.
Data19.06.2016
Rozmiar9.37 Kb.
Pojęcia na elementy filozofii:
Hilozoizm (gr. hyle – materia) – koncepcja głosząca, że materia wykazuje pewne cechy istot żywych. Materia jest obdarzona siłą, energią, zdolnością do działania i przekształceń, tym tłumaczono rozwój przyrody → Tales z Miletu
Infinizm – pogląd głoszący o nieskończoności → Anaksagoras z Lampsar
Atomizm – cokolwiek istnieje jest zbudowane z materialnych niepodzielnych cząstek – atomów (gr. atomos) → Demokryt z Abdery
Determinizmkoncepcja, według której wszystkie zdarzenia mają zawsze swoją przyczynę, a zatem znając stan wszechświata w danym momencie można teoretycznie przewidzieć wszystkie przyszłe wydarzenia i nie ma tu miejsca na przypadkowość czy działanie wolnej woli → Arystoteles, Demokryt z Abdery
Kauzalizm (skrajny determinizm) – to pogląd, że źródłem nieprzypadkowości są oddziaływania przyczynowe. Zdarzenia aktualne są jednoznacznie określone przez zdarzenia wcześniejsze → Demokryt z Abdery
Finalizm (łac. finis – cel) – pogląd głoszący, że teraźniejszość jest określona przez przyszłe cele, źródłem nieprzypadkowości jest celowe uporządkowanie przyrody → Platon
Wariabilizm powszechny – jedyną stałą własnością przyrody jest jej zmienność, nie ma trwałych właściwości, rzeczy nie tyle są, co nieustannie się zmieniają → Heraklit z Efezu
Konwencjonalizm – niektóre twierdzenia, wartości i normy są uznawane powszechnie na skutek umów społecznych i konwencji → sofiści (Protagoras)
Praktycyzm, utylitaryzm – w życiu trzeba się kierować użytecznością i względami praktycznymi → sofiści (Protagoras)
Intelektualizm etyczny – wiedza etyczna jest warunkiem koniecznym i wystarczającym dobra moralnego. Jeżeli ktoś wie, co jest dobre a co złe to czyni dobro → Sokrates
Hedonizm – pogląd, według którego każdy ma wybierać to, co mu sprawia przyjemność, przyjemność unikać tego, co mu sprawia przykrość → Arystyp z Cyreny
Sensualizm – pogląd, że wiedza wywodzi się ze zmysłów → Arystyp z Cyreny
Idealizm platoński – pojęcia ogólne odnoszą się do obiektów idealnych (idei). Idee tworzą odrębny świat – idealny, a nasz świat realny jest tylko odbiciem tych właśnie idei → Platon
Dogmatyzm – pogląd, że są pojęcia niedefiniowalne oraz twierdzenia niedowodliwe, stanowisko bezkrytycznego przyjmowania danych twierdzeń jako prawdy →Arystoteles
Hilemorfizm – absolutnym podłożem procesu formowania jest tzw. materia pierwotna, czyli pozbawiona jakichkolwiek własności i jako taka jest niepoznawalna (substancje są złożeniem materii i formy) → Arystoteles
Panteizmmateria czynna, czyli pneuma jest natury boskiej, więc tym samym wszystko jest natury boskiej → stoicy (założyciel – Zenon z Kition)
Holizm – przyroda przypomina jeden wielki organizm działający celowo i rozumnie (zawiera się w tym również organizmalizm i finalizm) → stoicy (założyciel – Zenon z Kition)
Moralizm (skrajny) – tylko zalety moralne mają wartość absolutną, cnota = zalety moralne → Sokrates

Relatywizm w epistemologii – skoro wiedza wywodzi się z doświadczenia zmysłowego, a wyniki tego doświadczenia są zależne od wielu czynników podmiotowych to nie może być jednej powszechnie obowiązującej wiedzy. Każdy ma swoją wiedzę, czyli swój system twierdzeń uznawanych za prawdziwe → Protagoras

relatywizm subiektywizm relatywizm relatywizm relatywizm

etyczny antropocentryzm epistemologiczny ontologiczny aksjologiczny
wartości normy 1

etyczne 1 → S 1 → wiedza 1 → rzeczywistość 1 → wartości 1


wartości normy 2

etyczne 2 → S 2 → wiedza 2 → rzeczywistość 2 → wartości 2


©snauka.pl 2016
wyślij wiadomość