Strona główna

Uniwersytetu opolskiego


Pobieranie 0.7 Mb.
Strona6/7
Data19.06.2016
Rozmiar0.7 Mb.
1   2   3   4   5   6   7




  1. Numer kursu: 6.10-MB - studenci stacjonarni / 6.10.Z-MB - studenci niestacjonarni 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: MONITORING I BIOINDYKACJA

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 30 L + 15 T, niestacjonarne: 15 W + 20 L

  4. Prowadzący: dr hab. Tadeusz Magiera, dr Elżbieta Gołąbek

  5. Termin: III semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład, laboratorium, kurs terenowy – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Pojęcie monitoringu. Cele i zadania państwowego monitoringu środowiska. Struktura organizacyjna państwowego monitoringu środowiska. Podsystem monitoringu powietrza, wód powierzchniowych, wód podziemnych , gleb, hałasu, promieniowania jonizującego, lasów i przyrody. Zintegrowany monitoring środowiska przyrodniczego. Podsystem emisji zanieczyszczeń do powietrza. Podsystem emisji zanieczyszczeń do wód. Podsystem "odpady". Oceny
    i prognozy. Powiązanie sieci monitoringu polskiego z monitoringiem europejskim. Definicja bioindykacji oraz rodzaje metod bioindykacyjnych. Przykłady roślin wskaźnikowych charakterystycznych dla wybranych cech siedliska (np. odczyn gleby, trofizm gleby). Wskaźniki poziomu wód gruntowych. Właściwości wskaźnikowe wybranych gatunków roślin wodnych. Porosty jako bioindykatory zanieczyszczeń powietrza. Określanie nasilenia emisji przemysłowych w oparciu o wrażliwość gatunków drzew. Badanie wpływu zanieczyszczeń powietrza (gazy, pyły) na drzewa
    i drzewostany. Uszkodzenia drzew i drzewostanów powodowane przez "kwaśne deszcze". Wrażliwość roślin jako wskaźnik stężeń gazów. Tytoń jako wskaźnik stężenia ozonu. Wskaźniki zakwaszania wód. Określenie zawartości tlenu w wodzie rzeki wg występowania ryb. Wskaźnikowe właściwości awifauny.

  9. Literatura:

  • Państwowa Inspekcja Ochrony Środowiska: Program Państwowego Monitoringu Środowiska. Biblioteka Monitoringu Środowiska, Warszawa,

  • Jankowski W.: Zastosowanie bioindykacji w praktyce monitoringu środowiska na przykładzie północno - wschodniej Polski, Państwowa Inspekcja Ochrony Środowiska, Biblioteka Monitoringu Środowiska, Warszawa, 1994,

  • Kostrzewski A., Mazurek M., Stach A.: Zintegrowany monitoring środowiska przyrodniczego. Zasady organizacji, system pomiarowy, wybrane metody badań. Państwowa Inspekcja Ochrony Środowiska, Biblioteka Monitoringu Środowiska, Warszawa, 1994,

  • różnego rodzaju publikacje dotyczące zagadnień monitoringu i bioindykacji (szczególnie wydawane przez Państwową Inspekcję Ochrony Środowiska).







  1. Numer kursu: 6.10-Gb - studenci stacjonarni / 6.10.Z-Gb - studenci niestacjonarni 5 punktów ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: GLEBOZNAWSTWO

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 W + 45 L + 15 T, niestacjonarne: 20 W + 25 L

  4. Prowadzący: dr hab. Izabella Pisarek, dr Grzegorz Kusza, dr Beata Gołuchowska

  5. Termin: III semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład – egzamin pisemny, laboratorium, zajęcia terenowe i konwersatorium – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Przedmiot, cel i zadania gleboznawstwa oraz jego powiązanie z innymi naukami przyrodniczymi
    i rolniczymi. Czynniki glebotwórcze i powstawanie gleb. Profil glebowy i jego cechy morfologiczne - zajęcia terenowe. Charakterystyka ważniejszych skał glebotwórczych. Gleba jako środowisko fizyczne. Właściwości chemiczne
    i fizykochemiczne gleb. Gleba jako środowisko biochemiczne i biologiczne. Żyzność i urodzajność gleb, zasady podnoszenia żyzności. Systematyka gleb Polski. Bonitacja gleb Polski. Kompleksy rolniczej przydatności gleb. Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej.

  9. Literatura:

  • Buckman H.C., Brady N.C. : Gleba i jej właściwości. PWRiL, Warszawa, 1971,

  • Drozd J., Licznar M., Pisarek I.: Gleboznawstwo – skrypt. WSP Opole 1992,

  • Baran S., Turski R.: Degradacja, ochrona i rekultywacja gleb. Wyd. AR w Lublinie, 1996,

  • Zawadzki S.: Gleboznawstwo. PWRiL, Warszawa 1999.






  1. Numer kursu: 6.10-TGWS - studenci stacjonarni / 6.10.Z-TGWS - studenci niestacjonarni 6 punktów ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: TECHNOLOGIE W GOSPODARCE WODNO-ŚCIEKOWEJ

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 W + 45 L +15 T, niestacjonarne: 20 W + 30 L

  4. Prowadzący: dr Mariusz Głowacki, dr Urszula Karwaczyńska

  5. Termin: IV semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład – egzamin pisemny, laboratorium i zajęcia terenowe - zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Istniejący stan gospodarki wodno ściekowej w Polsce (stan zagospodarowania w wodę, kanalizacja, oczyczszanie ścieków). Charakterystyka ścieków (ścieki bytowo gospodarcze, ścieki bytowo przemysłowe, wody opadowe, miary zanieczyszczeń, aktualne przepisy dotyczące odprowadzania ścieków do wód i gruntu). Metody czyszczania ścieków (schematy blokowe oczyszczania ścieków, metody oczyszczania ścieków, metoda mechaniczna kraty, rozdrabniarki, osadniki wstępne, osadniki Imhoffa, efekty oczyszczania). Oczyszczanie ścieków metodą biologiczną (zasada oczyszczania ścieków metodami biologicznymi, procesy nitryfikacji i denitryfikacji, defosfatacja, metoda osadu czynnego, metoda złoża biologicznego, oczyszczanie ścieków metodą „beztlenową”, oczyszczanie ścieków metodą kombinowaną — tlenowo beztlenową, zblokowane oczyszczalnie ścieków, niekonwencjonalne metody oczyszczania ścieków). Ścieki pochodzące z przemysłu rolno spożywczego. Analiza skuteczności oczyszczania ścieków różnymi metodami. Zasady sporządzania bilansu potrzeb wodnych i ścieków. Zasady uzdatniania wody na cele pitne odżelazianie, odmanganianie). Ujęcia wód powierzchniowych i podziemnych. Urządzenia służące doprowadzeniu wody do użytkowników.

  9. Literatura:

  • Sikorski M. i in.: Wiejskie oczyszczalnie ścieków. Warszawa, 1991,

  • Burchard J. i in.: Metody badań i ocena jakości wód powierzchniowych i podziemnych. Łódź, 1990,

  • Dojlido J.: Chemizm wód powierzchniowych. Białystok, 1995,

  • Gomółka J.: Ćwiczenia laboratoryjne z chemii wody. Wrocław, 1992,

  • Szpindor A.: Zaopatrzenie w wodę i kanalizacja wsi. Arkady, Warszawa, 1998,

  • Łomotowski J., Szpindor A.: Nowoczesne systemy oczyszczania ścieków. Arkady, Warszawa, 1999




  1. Numer kursu: 6.10-MG - studenci stacjonarni / 6.10.Z-MG - studenci niestacjonarni 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: MIKROBIOLOGIA I GENETYKA

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 W + 30 L, niestacjonarne: 18 W + 18 L

  4. Prowadzący: dr hab. Ewa Moliszewska, prof. UO

  5. Termin: IV semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykłady i laboratorium - zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Podstawowe wiadomości z zakresu systematyki, budowy i struktury komórkowej bakterii. Fizjologia bakterii – odżywianie, wzrost, rozmnażanie. Mechanizmy metabolizmu i przemian energetycznych bakterii. Charakterystyka grzybów - budowa, morfologia, odżywianie, rozmnażanie. Mikotoksykozy. Wirusy - budowa, morfologia, metabolizm. Oddziaływanie między mikroorganizmami a innymi formami żywymi. Wirusy – budowa, morfologia, metabolizm. Oddziaływania między mikroorganizmami a innymi formami życia. Mikrobiologiczna przemiana azotu, węgla, siarki, tlenu, żelaza. Rozwój mikroorganizmów w glebie. Udział mikroorganizmów w systemie i rozkładzie próchnicy. Mikroflora płodów rolnych i ogrodniczych. Mikrobiologia wód zanieczyszczonych i ścieków. Mikrobiologia wód przeznaczonych do picia. Mikrobiologia sanitarna. Mikrobiologia powietrza. Genetyka klasyczna – prawa Mendla, sposoby dziedziczenia cech, odstępstwa od klasycznych stosunków liczbowych. Chromosomowa teoria dziedziczności. Organizacja genomu Procariota i Eucariota. Rekombinacja, reperacja, replikacja. Geny sprężone. Mapowanie genów. Genetyka człowieka.

  9. Literatura:

  • Gajewski: Genetyka. PWN, 1980,

  • Malinowski: Genetyka. PWN, 1972,

  • Lasota: Biologia molekularna. PWN, 1983,

  • Węgleński: Genetyka molekularna. PWN, 1995,

  • Berg, Singer: Język genów. Prószyński i S-ka, 1997.

  • Gołębiowska J.: Mikrobiologia rolnicza, PWRiL, Warszawa, 1986,

  • Kunicki-Goldfinger W.: Życie bakterii. PWN, Warszawa, 1996,

  • Paluch J.: Mikrobiologia wód. PWN, Warszawa, 1973,

  • Pawlaczek-Szpilowa M.: Mikrobiolgia wody i ścieków. PWN, Warszawa, 1980,

  • Przegląd mikrobiologii lekarskiej. Praca zbiorowa. PZWL, Warszawa, 1991,

  • Schlegel H.: Mikrobiologia ogólna, PWN, Warszawa, 1996.




  1. Numer kursu: 6.10-PH1 - studenci stacjonarni / 6.10.Z-PH1 - studenci niestacjonarni 2 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: PRZEDMIOT HUMANISTYCZNY – do wyboru, np. Ekofilozofia, Religia w świecie współczesnym czy Socjologiczne aspekty turystyki

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 15 K, niestacjonarne: 10 W + 20 L

  4. Prowadzą cy: w zależności od wybranego kursu

  5. Termin: IV semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład i konwersatorium - zaliczenie na ocenę

  8. Treść zajęć: w zależności od wybranego kursu

  9. Literatura:

- do uzgodnienia z prowadzącym







  1. Numer kursu: 6.10-TGIS - studenci stacjonarni / 6.10.Z-TGIS - studenci niestacjonarni 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: TELEDETEKCJA I GIS

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 30 L, niestacjonarne: 10 W + 20 L

  4. Prowadzący: dr hab. Stanisław Koziarski, prof. U.O, mgr Radosław Wróbel

  5. Termin: IV semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład – egzamin, laboratorium - zaliczenie na ocenę

  8. Treść zajęć: Teledetekcja: Podstawowe pojęcia teledetekcji. Rys historyczny rozwoju teledetekcji. Przegląd zdalnych metod badawczych środowiska przyrodniczego. Wykorzystanie promieniowania elektromagnetycznego w teledetekcji. Wykorzystanie promieniowania nadfioletowego, widzialnego, podczerwonego i mikrofalowego (techniki pasywne
    i aktywne) w fotointerpretacji. Fotografia czarno-biała, kolorowa i wielospektralna. Zdjęcia lotnicze. Fotointerpretacja zdjęć lotniczych. Zależności pomiędzy zdjęciem lotniczym a terenem. Pomiary na zdjęciach lotniczych. Orientacja zdjęć. Sposoby obserwacji stereoskopowej. Przenoszenie treści zdjęć na mapę. Instrumenty i przyrządy stosowane
    w fotointerpretacji. Metodyka interpretacji zdjęć lotniczych. Interpretacja zdjęć lotniczych w badaniach szaty roślinnej. Wykorzystanie zdjęć lotniczych w badaniach wód. Interpretacja zdjęć do celów: przyrodniczych, gleboznawczych, fizjograficznych, ochrony przyrody itp. Fotointerpretacja obiektów, zjawisk i procesów antropogenicznych. Wykorzystanie zdjęć lotniczych dla celów ochrony środowiska. Zdjęcia satelitarne i ich zastosowanie w badaniach naturalnych zasobów Ziemi. GIS: Podstawowe pojęcia Geographical Information System - GIS, System Informacji Przestrzennej - SIT. Systemy informacji przestrzennej (geograficznej) o środowisku. Rozwój systemów informacji przestrzennej w Polsce. Cechy danych systemu informacji przestrzennej. Numeryczne modele przestrzenne. Sprzęt komputerowy w systemach informacji przestrzennej. Pozyskiwanie, obróbka, przekazywanie i wymiana danych. Standaryzacja i zarządzanie danymi. Oprogramowanie systemów informacji przestrzennej. Mapa cyfrowa (rastrowa, wektorowa). Zasady tworzenia systemów informacji przestrzennej. Wybrane pakiety GIS: MapInfo, AutoCad Map,
    Geo-Info.

  9. Literatura:

  • Borysławski Z.: Komputerowe systemy informacji przestrzennej w ochronie środowiska. Wrocław, 1999,

  • Ciołkosz A., Miszalski J., Olędzki J.: Interpretacja zdjęć lotniczych. Warszawa, 1986,

  • Gaździcki J.: Systemy informacji przestrzennej. PPWK, Warszawa-Wrocław, 1990,

  • Myrda G.: GIS, czyli mapa w komputerze. Wyd. Helion, Gliwice, 1997,

  • Teledetekcyjny monitoring środowiska. PZLG, z. 3, IgiPZ PAN, Warszawa, 1990,

  • Urbański J.: Zrozumieć GIS. Analiza informacji przestrzennej. PWN, Warszawa 1997.




  1. Numer kursu: 6.10-TTOA - studenci stacjonarni / 6.10.Z-TTOA - studenci niestacjonarni 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: TECHNIKI I TECHNOLOGIE W OCHRONIE AGROCENOZ

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 30 L / niestacjonarne: 15 W + 20 L

  4. Prowadzący: dr Jarosław Sławiński

  5. Termin: IV semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład – egzamin ustny, laboratorium – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Klasyfikacja, skuteczność działania pestycydów i technika ochrony roślin. Ekologizacja produkcji roślinnej. Ważniejsze agrofagi (owady, bakterie, grzyby, nicienie, gryzonie) agrocenoz i ziemiopłodów. Podstawy Herbologii: definicje, ekologiczne nisze, zmienność, uodparnianie się chwastów, niejednorodność środowiska, K-
    i r-strategie, specjacja, gatunek, ekotypy, populacja. Ekologiczne koncepcje chwast-roślina uprawna. Reprodukcja chwastów. Wznawianie wzrostu. Konkurencyjność i natura konkurencji chwastów. Znaczenie allelopatii, czynników ekologicznych i biotycznych w zapobieganiu występowania i w zwalczaniu chwastów.

  9. Literatura:

  • Aldrich R. J.: Ekologia chwastów w roślinach uprawnych. Podstawy zwalczania chwastów. Tow. Chem. i Inż. Ekol., Opole, 1997,

  • Czerniakowski Z., Czerniakowski Z.W.: Herbicydy. AR, Kraków, 1993,

  • Połcik B.: Dobowe wahania wrażliwości roślin w uprawie pszenicy ozimej i jarej. WSP, Opole, 1989,

  • Goszczyński W.: Zoocydy. SGGW, Warszawa, 1988,

  • Borecki Z.: Fungicydy stosowane w ochronie roślin. PWN, Warszawa, 1984.




  1. Numer kursu: 6.10-MEG - studenci stacjonarni / 6.10.Z-MEG - studenci niestacjonarni 3 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: MATEMATYKA Z ELEMENTAMI GEOMETRII

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15W + 30K / niestacjonarne: 15W + 30K

  4. Prowadzący: dr inż. Mirosław Bąk

  5. Termin: IV semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład – zaliczenie na ocenę, laboratorium – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Pojęcie Podstawy rachunku wektorowego. Układy współrzędnych prostokątnych i biegunowych. Równania krzywych. Krzywe drugiego stopnia. Funkcje wielu zmiennych. Pojęcie pochodnej i różniczki funkcji wielu zmiennych. Całka oznaczona. Całka nieoznaczona. Podstawowe twierdzenie rachunku całkowego. Pojęcie równania różniczkowego i przykłady rozwiązywania zależności różniczkowych.

  9. Literatura:

Bronsztejn, Siemiendiajew; Matematyka. Poradnik encyklopedyczny. PWN, 1990;

Krysicki W., Włodarski L., Analiza matematyczna w zadaniach, cz. I i cz. II PWN, W wa 2002;

Leja F., Geometria analityczna, PWN, W wa 1976;

Pietraszko J., Matematyka – teoria, przykłady, zadania, Ofic.Wyd.Polit.Wroc. W w 1997;

Wrzostek D., Matematyka dla biologów, wyd. Uniw. Warsz., W-wa 2008;

Żakowski W., Decewicz G: Matematyka cz. I i cz. II, WNT W-wa 2000.






  1. Numer kursu: 6.10-POS - studenci stacjonarni / 6.10.Z-POS - studenci niestacjonarni 3 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: PRAWO W OCHRONIE ŚRODOWISKA

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 W + 15 K, niestacjonarne: 15 W + 30 K

  4. Prowadzący: dr Jan Jerzmański

  5. Termin: V semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład i konwersatorium – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Wybrane zagadnienia organizacji i zarządzania dla potrzeb ochrony środowiska. Koncepcja zrównoważonego rozwoju ekonomicznego i społeczno-ekonomicznego. Międzynarodowe uregulowania prawne dotyczące ochrony środowiska. Model systemu ochrony środowiska. Podstawy prawne ochrony środowiska w Polsce. Zarządzanie środowiskiem i zarządzanie środowiskowe. Program czystszej produkcji. Europejski system ekozarządzania i ekoauditów - EMAS. Podstawowe standardy oceny i doskonalenia systemu zarządzania środowiskiem. Normy serii ISO 14000. Ocena cyklu życia produktu. Najlepsze dostępne praktyki, techniki i technologie. Ekonomiczne przesłanki i warunki realizacji przedsięwzięć ekorozwojowych. rachunek ekonomiczny w ochronie środowiska. Rachunek kosztów i korzyści. Ekonomiczne instrumenty ochrony środowiska. Finansowanie przedsięwzięć ochronnych.

  9. Literatura:

  • Podręcznik akademicki pod red. Z. Nowaka: Zarządzanie środowiskiem. Część I i II. Wydawnictwo Politechniki Śląskiej, Gliwice 2001.

  • Pochyluk R., Grudowski P., Szymański J.: Zasady wdrażania systemu zarządzania środowiskowego zgodnego z wymogami normy ISO 14000, Ekokonsultant, Gdańsk 1999.

  • Poskrobko B.: Zarządzanie środowiskiem, PWE Warszawa 1998.







  1. Numer kursu: 6.10-TOG - studenci stacjonarni / 6.10.Z-TOG - studenci niestacjonarni 5 punktów ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: TECHNIKI OCHRONY GLEB

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 30 L + 15 T, niestacjonarne: 15 W + 15 L

  4. Prowadzący: prof. dr hab. inż. Czesława Rosik-Dulewska, dr Grzegorz Kusza

  5. Termin: V semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: zaliczenie kursu z gleboznawstwa.

  7. Warunki zaliczenia: wykład – egzamin pisemny, laboratorium i kurs terenowy – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Wprowadzenie do zagadnienia. Definicje pojęć. Prawne podstawy ochrony gruntów. Źródła, rodzaje
    i charakterystyka zanieczyszczeń podłoża gruntowego. Degradacja względna, rzeczywista. Przekształcenia i degradacja gleby oraz jej formy: Rolnicza i techniczna degradacja struktury ekologicznej. Mechaniczne uszkodzenie lub zniszczenie próchnicznego poziomu gleby. Kwasowa degradacja gleb. Chemiczna degradacja gleby. Erozja, uwarunkowania
    i rodzaje. Przesuszenie i zawodnienie powierzchni ziemi. Zniekształcenie powierzchniowych utworów geologicznych
    i rzeźby terenu. Degradacja szaty roślinnej. Obszary przemysłowej degradacji środowiska. Ochronne funkcje szaty roślinnej. Gatunki drzew, krzewów i traw do fitomelioracji siedlisk zdegradowanych. Techniczno-biologiczne sposoby ochrony i rekultywacji gleb. Agrotechniczne sposoby ochrony gleb. Ochrona przeciwerozyjna i zagospodarowanie gruntów erodowanych. Ochrona mokradeł i retencja wodna.

  9. Literatura:

  • Siuta J.: GLEBA diagnozowanie stanu i zagrożenia, Instytut Ochrony Środowiska, Warszawa 1995.

  • Zadroga B., Oleńczuk-Neyman K.: Ochrona i rekultywacja podłoża gruntowego, Wydawnictwo Politechniki Gdańskiej, Gdańsk 2001.

  • Turski R., Baran S.: Degradacja, ochrona i rekultywacja gleb, Wydawnictwo Akademii Rolniczej, Lublin 1995.

  • Kowalik P.: Ochrona środowiska glebowego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2001.

  • Inżynieria ekologiczna nr 2: Technologie odolejania gruntów, odpadów, ścieków, Polskie Towarzystwo Inżynierii Ekologicznej, Warszawa 2000.

  • Siuta J.: Ochrona gleb, Materiały do planowania przestrzennego, zeszyt 2, Instytut Kształtowania Środowiska, Warszawa 1982.

  • Siuta J. (red.): Ochrona i rekultywacja gleb, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, Warszawa 1978.

  • Siuta J. (red.): Ochrona i rekultywacja gruntów w gminie, Polskie Towarzystwo Inżynierii Ekologicznej, Warszawa 1999.



  1. Numer kursu: 6.10-TGO - studenci stacjonarni / 6.10.Z-TGO - studenci niestacjonarni 6 punktów ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: TECHNOLOGIE W GOSPODARCE ODPADAMI

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 W + 45 L + 15 T, niestacjonarne: 20 W + 30 L

  4. Prowadzący: prof.dr hab. inż. Czesława Rosik-Dulewska, dr Urszula Karwaczyńska, dr Beata Gołuchowska, dr inż. Tomasz Ciesielczuk

  5. Termin: V semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: zaliczenie kursu: z chemii ogólnej i nieorganicznej oraz chemii organicznej..

  7. Warunki zaliczenia: wykład – egzamin pisemny, laboratorium i zajęcia terenowe zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Wprowadzenie do zagadnienia gospodarki odpadami (definicje pojęć, źródła powstawania odpadów, zasady i system gospodarki odpadami itp. Podstawy i kryteria klasyfikowania odpadów, klasyfikacje obowiązujące w kraju. Organizacja gospodarki odpadami. Metody i środki minimalizacji powstawania i maksymalizacji wykorzystania odpadów, w tym m. in. odzysk i recyrkulacja surowców i energii z odpadów oraz technologie mało- i bezodpadowe. Gospodarka odpadami komunalnymi (charakterystyka odpadów stałych /OKS/; właściwości technologiczne OKS; sposoby postępowania z odpadami (odzysk, unieszkodliwianie); zasady i kryteria kompleksowej gospodarki odpadami komunalnymi. Zasady i wymagania projektowania i eksploatacji składowisk – uwarunkowania gospodarcze, geologiczne, hydrologiczne, ochrony środowiska itp. Technologie eksploatacji składowisk odpadów komunalnych; procesy zachodzące w składowanych odpadach komunalnych (powstawanie biogazu, źródła, skład i ilość gazów, kontrolowana eksploatacja gazów; odcieki, ich charakterystyka, metody ujmowania i unieszkodliwiania);rekultywacja techniczna i biologiczna składowisk. Technologie odzysku/unieszkodliwiania odpadów komunalnych. Metody biologiczne (kompostowanie, fermentacja metanowa). Odpady organiczne. Komunalne osady ściekowe; podział osadów w zależności od przyjętej technologii oczyszczania ścieków i ich charakterystyka; metody odzysku i unieszkodliwiania.

  9. Literatura:

  • Baran S., Turski R.: Wybrane zagadnienia z utylizacji i unieszkodliwiania odpadów. Wyd. Akademia Rolnicza, Lublin 1995.

  • Bień J.B.: Osady ściekowe. Teoria i praktyka, Wyd. Politechnika Częstochowska, 2002

  • Bień J.B. i in.: Problemy gospodarki osadowej w ochronie środowiska, Wyd. Politechnika Częstochowska, 1998.

  • Bilitewski B., Härdtle G., Marek K.: Podręcznik gospodarki odpadami. Teoria i praktyka. Wyd. Seidel Przywecki. Warszawa 2003.

  • Leboda R., Oleszczuk P.: Odpady komunalne i ich zagospodarowanie, zagadnienia wybrane, Wyd. UMSC Lublin, 2002

  • Rosik Dulewska C.: Podstawy gospodarki odpadami. Wyd. IV, PWN, Warszawa, 2007 (i 2008)

  • Siuta J.: Przyrodnicze użytkowanie odpadów, Wyd. IOŚ, Warszawa, 2002

  • Szymański K.: Gospodarka i unieszkodliwianie odpadów komunalnych, WSI Koszalin 1996.

  • Zarzycki R. (red.) Gospodarka komunalna w miastach, Wyd. PAN o/Łódź 2001

  • Żegadło M. Gospodarka odpadami komunalnymi, wyd. Politechnika Świętokrzyska, Kielce 1999.






  1. Numer kursu: 6.10-GWGI - studenci stacjonarni / 6.10.Z-GWGI - studenci niestacjonarni 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: GEOMETRIA WYKREŚLNA I GRAFIKA INŻYNIERSKA

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 S, niestacjonarne: 20S

  4. Prowadzący: dr inż. Dariusz Suszanowicz

  5. Termin: V semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Zajęcia wprowadzające – podstawowe aksjomaty i twierdzenia geometrii wykreślnej, rzutowanie prostokątne na dwie i więcej rzutni, rzuty wielokątów, części wspólne prostej i wielokątów, rzutowanie prostokątne wielościanu, określanie widoczności, kreślenie w rzutach prostokątnych bryły danego modelu, przenikanie płaszczyzn i wielościanów, wykreślenie w rzutach zadanego modelu, rzut aksonometryczny wielościanu danego modelu, ogólna charakterystyka rysunku technicznego, zasady wymiarowania obiektów i elementów na rysunkach, wykreślenie i wymiarowanie w rzutach elementu z modelu, wykreślenie i wymiarowanie w rzutach brył danych rysunkiem, wykreślenie i wymiarowanie przekroju brył z modelu.

  9. Literatura:

Grochowski B.: "Geometria wykreślna z perspektywą stosowaną" PWN, Warszawa. 2007

Otto F., Otto E.: "Podręcznik geometrii wykreślnej" PWN, Warszawa. 1998

Dobrzański J.: Rysunek techniczny maszynowy. WNT, Warszawa, 2007

PN-EN ISO 5456: 2002. Rysunek techniczny. Metody rzutowania







  1. Numer kursu: 6.10-ZC - studenci stacjonarni / 6.10.Z-ZC - studenci niestacjonarni 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: ZAGROŻENIA CYWILIZACYJNE

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 W + 15 K, niestacjonarne: 15W+15K

  4. Prowadzący: dr hab. Stanisław Koziarski, prof. UO, mgr Radosław Wróbel

  5. Termin: VI semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: zaliczenie kursów z: botaniki, ekologii, ochrony przyrody.

  7. Warunki zaliczenia: wykład - egzamin, konwersatorium i zajęcia terenowe - zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Rodzaje i klasyfikacja zagrożeń; Globalne problemy środowiskowe; Przyczyny i skutki degradacji ekosystemów; Modele społeczeństwa konserwacyjnego i konsumpcyjnego; Historyczne i współczesne zagrożenia środowiska; Prognozy zmian elementów środowiska pod wpływem różnorodnych czynników antropogenicznych; Metody oceny i waloryzacji środowiska;

  9. Literatura:

  • Matuszkiewicz W.: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. PWN, Warszawa, 2001,

  • Olaczek R.: Przyroda Polski pod ochroną. Wyd. Zarząd Główny LOP, Warszawa, 1998,

  • Spellerberg I. F.:Evaluation and Assessment for Conservation. Conservation Biology Series, Chapman & Hall, London, 1992,

- Szafer W., Zarzycki K. (red.): Szata roślinna Polski. T. I, II. PWN, Warszawa, 1972.



  1. Numer kursu: 6.10-PH2 - studenci stacjonarni / 6.10.Z-PH2 - studenci niestacjonarni 2 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: PRZEDMIOT HUMANISTYCZNY – do wyboru, np. Bioetyka, Filozofia kultury czy Emisja głosu

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 15 K, niestacjonarne: 10 W + 20 L

  4. Prowadzą cy: w zależności od wybranego kursu

  5. Termin: IV semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład i konwersatorium - zaliczenie na ocenę

  8. Treść zajęć: w zależności od wybranego kursu

  9. Literatura:

- do uzgodnienia z prowadzącym




  1. Numer kursu: 6.10-TRG - studenci stacjonarni / 6.10.Z-TRG - studenci niestacjonarni 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: TECHNIKI REKULTYWACJI GRUNTÓW

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 30K, niestacjonarne: 15 W + 15 K

  4. Prowadzący: prof. dr hab. inż. Czesława Rosik-Dulewska, dr Grzegorz Kusza

  5. Termin: VI semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak

  7. Warunki zaliczenia: wykład i konwersatorium - zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Techniki rekultywacji gruntów

Regulacje prawne w ochronie powierzchni ziemi, ze szczególnym uwzględnieniem wymogów w zakresie rekultywacji gruntów. Stan gruntów zdegradowanych i zdewastowanych w Polsce na tle danych z Europy i Świata. Ogólne zasady rekultywacji i zagospodarowania. Materiały stosowane w rekultywacji gruntów. Sposoby neutralizacji gruntów zanieczyszczonych chemicznie. Wykorzystanie metod in situ i ex situ do usuwania zanieczyszczeń ropopochodnych i metali ciężkich. Eksploatacja odkrywkowa – systemy eksploatacji, urabiania surowców. Charakterystyka wyrobisk i zwałowisk powstałych w trakcie eksploatacji odkrywkowej. Techniki rekultywacji technicznej skarp i wierzchowiny zwałowisk. Metody technicznego przygotowania spągu w rama mach prac rekultywacyjnych. Tworzenie filarów i stref ochronnych przy wyrobiskach odkrywkowych. Biotechniczne sposoby rekultywacji zwałowisk i spągu wyrobisk. Sposoby biologicznej rekultywacji terenów zdegradowanych.


  1. Literatura:

  • Dwucet K., Krajewski W., Wach J. 1992. Rekultywacja i rewaloryzacja środowiska przyrodniczego. Wyd. Uniwersytetu Śląskiego, Katowice

  • Maciak F. 2003. Ochrona i rekultywacja środowiska, Wyd. SGGW, Warszawa

  • Siuta J. 1998. Rekultywacja gruntów, Instytut Ochrony Środowiska, Warszawa

  • Zadroga B., Olańczuk-Neyman K. 2001. Ochrona i rekultywacja podłoża gruntowego. Wyd. Politechniki Gdańskiej, Gdańsk




  1. Numer kursu: 6.10-IP - studenci stacjonarni / 6.10.Z-IP - studenci niestacjonarni 6 punktów ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: INŻYNIERIA PROCESOWA

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 W + 30 K, niestacjonarne: 30 W + 30 K

  4. Prowadzący: dr Daniel Janecki

  5. Termin: VI semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład i konwersatorium - zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Podstawowe definicje. Płyn jako ośrodek ciągły. Siły działające w płynach. Parametry opisujące stan płynów. Podstawowe własności fizyczne płynów: gęstość, lepkość, napięcie powierzchniowe, włoskowatość. Płyny newtonowskie i płyny nienewtonowskie. Hydrostatyka – podstawowe pojęcia. Kinematyka płynów: podstawowe pojęcia, metody analizy ruchu płynów, równanie ciągłości przepływów. Równanie ruchu płynu doskonałego, równanie Bernoulliego, zastosowanie równania Bernoulliego do pomiarów prędkości. Podobieństwo zjawisk przepływowych. Analiza wymiarowa. Przepływ laminarny i burzliwy. Krytyczna liczba Reynoldsa. Opory ruchu. Przepływy w przewodach. Podstawowe aparaty i urządzenia do transportu płynów. Tłoczenie cieczy. Pompy tłokowe. Pompy wirowe. Charakterystyka pomp. Pompy specjalne. Sprężanie gazów. Kompresory. Dmuchawy. Wentylatory. Sprężarki. Podstawowe problemy przepływów wielofazowych. Przepływ przez warstwy sypkie i porowate. Mieszanie. Barbotaż. Sedymentacja. Prędkość sedymentacji. Osadniki. Wirówki sedymentacyjne. Fluidyzacja. Aparaty fluidalne. Rozdzielanie zawiesin ciał stałych w płynach: filtracja, odwirowanie, odpylanie, flotacja. Aparaty do rozdzielania zawiesin. Wymiana ciepła. Przewodzenie. Konwekcja. Promieniowanie. Wnikanie ciepła. Aparaty do wymiany ciepła. Bilans cieplny. Wymiana masy. Absorpcja i desorpcja. Dyfuzja, wnikanie i przenikanie masy. Destylacja i rektyfikacja. Ekstrakcja. Aparaty do wymiany masy. Wentylacja i klimatyzacja. Przepływ powietrza w przewodach wentylacyjnych. Mechaniczna wentylacja. Wentylacja pomieszczeń technologicznych. Aparaty wentylacyjne i klimatyzacyjne. Podstawowe elementy maszyn i urządzeń stosowanych w technologiach ochrony środowiska. Dobór tworzyw konstrukcyjnych i armatury. Dobór urządzeń i aparatów pod kątem technologii stosowanych w ochronie środowiska.

Literatura:

Gryboś R., Podstawy mechaniki płynów. Część I i II. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1998.

Orzechowski Z., Prywer J., Zarzycki R., Mechanika płynów w inżynierii środowiska. Wydawnictwo Naukowo-Techniczne, Warszawa 1997.

Kabza Z., Kostyrko K., Metrologia przepływów, gęstości i lepkości. Wydawnictwo WSI, Opole 1995

Bartelmus G., Janecki D., Kos M., Inżynieria procesowa - laboratorium. Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego, Opole 1999.

Koch R., Noworyta A., Procesy mechaniczne w inżynierii chemicznej. Wydawnictwo Naukowo-Techniczne, Warszawa 1992.

Pełęch A. Wentylacja i klimatyzacja – podstawy. Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2010.

Zarzycki R.; Wymiana ciepła i ruch masy w inżynierii środowiska, Wydawnictwo Naukowo-Techniczne, Warszawa 2010



Kmieć A.; Procesy cieplne i aparaty, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2005



  1. Numer kursu: 6.10-OOS - studenci stacjonarni / 6.10.Z-OOS - studenci niestacjonarni 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: OCENY ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 W + 15 K, niestacjonarne: 15 W + 15 K

  4. Prowadzący: dr hab. Stanisław Koziarski, prof. UO

  5. Termin: VI semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład i konwersatorium - zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Podstawy prawne ocen oddziaływania na środowisko. Cele sporządzania ocen. Przedsięwzięcia wymagające ocen oddziaływania. Wykonywanie ocen oddziaływania. Metody sporządzania ocen oddziaływania na środowisko (indeksowe, macierzowe, sieciowe). Procedury wykonywania oceny. Podejście ekologiczne i ocena skutków zdrowotnych. Aspekty przestrzenne w ocenach oddziaływania na środowisko. Rola ocen oddziaływania na środowisko w planowaniu przestrzennym. Lista zakładów przemysłowych szczególnie uciążliwych dla środowiska. Wytyczne dotyczące wykonywania ocen oddziaływania na środowisko inwestycji transportowych (autostrad i dróg ekspresowych).

  9. Literatura:

  • Praca zbiorowa pod red. A. Tyszkowskiego: Wytyczne do procedury i wykonywania ocen oddziaływania na środowisko, Warszawa 1996,

  • Starzewska-Sikorska A.: Ocena oddziaływania na środowisko jako narzędzie planowania przestrzennego w ekorozwoju, Wydawnictwo „Ekonomia i Środowisko”, Białystok 1994.



  1. Numer kursu: 6.10-TOSW - studenci stacjonarni / 6.10.Z-TOSW - studenci niestacjonarni 3 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: TECHNIKI ODNOWY ŚRODOWISKA WODNEGO

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 15 K+10T, niestacjonarne: 15 W + 15 K

  4. Prowadzący: dr inż. Mirosław Wiatkowski

  5. Termin: VII semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Cel, przedmiot badań, literatura przedmiotu. Źródła zanieczyszczenia wody. Źródła obszarowe, punktowe i liniowe. Zmiany jakości wód rzecznych. Przyczyny zanieczyszczenia rzek. Zmiany jakości wód rzecznych. Eutrofizacja, samooczyszczanie się rzek, klasyfikacje jakości wody. Zmiany jakości wód retencjonowanych w zbiornikach wodnych. Morfometria zbiorników. Zmiany jakości wód retencjonowanych w zbiornikach wodnych. Klasyfikacja troficzna zbiorników wodnych i jakości wody. Zasady ochrony cieków wodnych i zbiorników retencyjnych. Metody poprawy jakości wód w ciekach i zbiornikach wodnych. Metody rekultywacji zbiorników i cieków wodnych. Zmiany jakości wód podziemnych. Źródła zanieczyszczeń, metody oceny podatności wód podziemnych na zanieczyszczenie. Mapy zagrożeń i podatności wód podziemnych na zanieczyszczenie. Metody poprawy jakości wód podziemnych. Techniczne i ekologiczne działania umożliwiające renaturyzację wód. Rośliny w odnowie środowiska wodnego i renaturyzacji wód.

  9. Literatura:

Allan D.J. Ekologia wód płynących. Wyd. PWN, Warszawa 1998 r.

Bajkiewicz-Grabowska E., Mikulski Z.: Hydrologia Ogólna. PWN, Warszawa 2006 r.

Chełmicki W. Woda-zasoby, degradacja, ochrona. Wyd. PWN, Warszawa 2001 r.

Kajak Z. Hydrobiologia-Limnologia. Ekosystemy wód śródlądowych. Wyd. PWN, Warszawa 2001 r.

Mańczak H. Techniczne podstawy ochrony wód przed zanieczyszczeniem. Wyd. PWr., Wrocław 1972 r.

Mioduszewski W. Małe zbiorniki wodne. Wytyczne projektowania. Wyd. IMUZ, Warszawa 2008 r.

Przyjazne naturze kształtowanie rzek i potoków. Praktyczny podręcznik. Polska Zielona Sieć, Wrocław-Kraków, 2006 r.

Wiatkowski M., Czamara W., Kuczewski K. Wpływ zbiorników wstępnych na zmiany jakości wód retencjonowanych w zbiornikach głównych. Wyd. Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska PAN, Zabrze 2006 r.

Zalewski M. (red.). Procesy biologiczne w ochronie i rekultywacji nizinnych zbiorników zaporowych. Bibl. Monit. Środ., Łódź 1995 r.

Żbikowski A., Żelazo J. Ochrona środowiska w budownictwie wodnym. MOŚZNiL, Warszawa 1993 r.

Żelazo J., Popek Z. Podstawy renaturyzacji rzek. Wydawnictwo SGGW, Warszawa 2002 r.

Publikacje w czasopismach naukowo-technicznych (m.in. Gospodarka Wodna, Wiadomości Melioracyjne i Łąkarskie, Woda – Środowisko - Obszary Wiejskie).

Źródła elektroniczne




  1. Numer kursu: 6.10-GZE - studenci stacjonarni / 6.10.Z-GZE - studenci niestacjonarni 2 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: GEOFIZYCZNE ŹRÓDŁA ENERGII

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 30 W, niestacjonarne: 30 W

  4. Prowadzący: Prof. dr hab. inż. Czesława Rosik-Dulewska, dr inż. Mirosław Wiatkowski, dr Krzysztof Badora

  5. Termin: VII semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak

  7. Warunki zaliczenia: zaliczenie na ocenę

  8. Treść zajęć:

Cz I. Energia geotermalna

Pojęcie energii geotermalnej. Schemat złoża geotermalnego. Podział zasobów geotermalnych na hydrotermiczne i petrotermiczne i ich charakterystyka. Podział źródeł energii geotermalnej ze względu na: stan skupienia nośnika ciepła i temperaturę. Gorące suche skały jako źródło energii geotermalnej.

Energia geotermalna w Polsce i na świecie. Bezpośrednie zastosowania energii geotermalnej - przykłady bezpośredniego wykorzystania wód geotermalnych. Moc elektryczna zainstalowana w elektrociepłowniach geotermalnych na świecie w MWe.

Techniczne warunki pozyskiwania i wykorzystywania ciepła ziemi -rodzaje instalacji geotermalnych, w tym: systemy otwarte (instalacje jednootworowe, dwuotworowe i instalacje wykorzystujące wody z odwodnień kopalnianych lub z zatopionych wyrobisk górniczych); Systemy zamknięte (instalacje poziome i pionowe w otworze wiertniczym);

Rola cieplnej energii wód geotermalnych w ochronie środowiska; Wpływ instalacji geotermalnych na środowisko (dobrodziejstwa płynące z wykorzystania energii geotermalne i zagrożenia wynikające z wykorzystania energii geotermalnej).

Analiza ekonomiczna opłacalności wykorzystania geotermii niskotemperaturowej w kraju i na świecie.



Cz II. Energia wodna

Rys historyczny wykorzystania sił wodnych na świecie i w Polsce. Możliwości i celowość budowy elektrowni wodnych. Rodzaje elektrowni wodnych i ich podstawowe parametry. Określenie warunków hydrologicznych rzek. Hydrotechniczne rozwiązania elektrowni wodnych. Budowle wodne. Turbiny wodne. Regulatory turbin wodnych. Pomocnicze wyposażenie mechaniczne. Rola elektrowni wodnych w środowisku, gospodarce i społeczeństwie.


Cz III. Energia wiatru

Wiatr jako źródło energii odnawialnej, technologie przetwarzania energii wiatru na energię elektryczną, uwarunkowania przyrodnicze, społeczne, ekonomiczne i techniczne lokalizacji elektrowni wiatrowych, oddziaływanie elektrowni wiatrowych na środowisko przyrodnicze oraz człowieka, mikroelektrownie wiatrowe.




  1. Literatura:

    • Jacek Kapuściński i inni.:” Zasady i metodyka dokumentowania zasobów wód termalnych i energii geotermalnej oraz sposoby odprowadzania wód zużytych – poradnik metodyczny” Ministerstwo Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, Warszawa 1997

    • Jacek Kapuściński, Andrzej Rodzoch : „Geotermia Niskotemperaturowa w Polsce i na Świecie” Stan aktualny i perspektywy rozwoju. Uwarunkowania techniczne, środowiskowe i ekonomiczne. Ministerstwo Środowiska Warszawa, 2010.

    • Czesława Rosik-Dulewska : „Rola Niekonwencjonalnych Źródeł Energii w Ochronie Środowiska i Intensyfikacji Upraw Warzywnych”, IPIŚ PAN, Zabrze 2003

    • Ryszard Tytko: Odnawialne źródła energii, Warszawa 2009

    • Technika Poszukiwań Geologicznych Geosynoptyka i Geotermia, wyd. Instytut Gospodarki Surowcami Mineralny mi i Energią PAN w Krakowie

    • Bajkiewicz-Grabowska E., Mikulski Z.: Hydrologia Ogólna. PWN, Warszawa 2006 r.

    • Byczkowski A.: Hydrologia, t. I, II, Wyd. SGGW, 1996 r.,

    • Gałka E.: Turbiny Banki – Michella, Instytut Maszyn Przepływowych PAN, Gdańsk, 1990

  • Gołębiowski S., Krzemień Z.: Przewodnik inwestora małej elektrowni wodnej, Narodowa

  • Poszanowania Energii, Warszawa, 1998.

  • Hoffmann M.: Małe elektrownie wodne – poradnik, Wydanie II, Towarzystwo Rozwoju Małych Elektrowni Wodnych, Gdańsk 1992.

  • Krzyżanowski W. (i inni): Turbiny rurowe o uproszczonej konstrukcji, Instytut Maszyn Przepływowych PAN, Gdańsk, 1990

  • Łojek A., Okonek A.: Turbiny śmigłowe lewarowe poziome, Instytut Maszyn Przepływowych PAN, Gdańsk, 1990

  • Łojek A., Okonek A.: Turbiny śmigłowe zunifikowane, Instytut Maszyn Przepływowych PAN, Gdańsk, 1990

  • Materiały Konferencyjne Ogólnopolskiego Forum Odnawialnych Źródeł Energii, Sekcja: Mała Energetyka Wodna, lata 1997 – 2002, Kielce, Kraków.

  • Michałowski S., Plutecki J.: Energetyka wodna, Wydawnictwo Naukowo – Techniczne, Warszawa 1975

  • Mikulski Z. Gospodarka wodna. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1998 r.

  • Ozga-Zielińska M., Brzeziński J. Hydrologia stosowana. PWN, Warszawa 1997 r.,

  • Strategia Gospodarki Wodnej. Dokument przyjęty przez Radę Ministrów w dniu 13 września 2005 r. Ministerstwo Środowiska, Warszawa, wrzesień 2005 r.

  • Tymiński J.: Wykorzystanie odnawialnych źródeł energii w Polsce do 2030 roku – Aspekt energetyczny i ekologiczny, Wydawnictwo IBMER Warszawa,1997

  • Stanowisko negocjacyjne Polski z UE w obszarze „Energia” – www.kie.gov.pl, www.polskiejutro.com

  • Strony internetowe z zakresu małej energetyki wodnej:– www.trmew.pl ;

  • Ustawa Prawo Wodne z 18 lipca 2001 r. (Dz.U. z dnia 11 października 2001) z póź. zm.

  • Gmula S., Knapp T., Strzelczyk P. Szczerba Z., 2006. Energetyka wiatrowa. AGH Kraków.

  • Boczar T., 2008, Energetyka wiatrowa, aktualne możliwości wykorzystania. Wyd. II. Arkady.

  • Lubośny Z., 2009, Farmy wiatrowe w systemie elektroenergetycznym. WNT Warszawa.

  • Cała dostępna w bazach danych literatura naukowa z ww. zakresu







  1. Numer kursu: 6.10-TB - studenci stacjonarni / 6.10.Z-TB - studenci niestacjonarni 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: TECHNOLOGIE BIOENERGETYCZNE

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15W + 30 K, niestacjonarne: 15 W + 15 K

  4. Prowadzący: prof. dr hab. Inż. Czesława Rosik-Dulewska, dr inż. Tomasz Ciesielczuk

  5. Termin: VII semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład i konwersatorium - zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Bezpieczeństwo energetyczne Polski i Świata. Źródła energii. Energia środowisko i gospodarka. Zasoby i charakterystyka odnawialnych źródeł energii ze szczególnym uwzględnieniem biomasy. Ogniwa paliwowe. Światowe unijne i krajowe trendy w wykorzystaniu OZE. Energia z biomasy – bioenergia/agroenergia. Surowce pochodzenia rolniczego do produkcji paliw płynnych: bioetanol, estry wyższych kwasów tłuszczowych oraz paliw innych niż płynne. Specyfika agrotechniczna surowców na biokomponenty – zaplecze do ich produkcji i technologie przetwarzania. Pozyskiwanie biomasy na paliwa stałe – zrębki brykiety i pelety. Wtórne nośniki energii - gazowe i płynne. Technologie produkcji wieloletnich roślin jako surowców ligno-celulozowych do termochemicznej konwersji biomasy – otrzymywanie bioetanolu oraz mikrobiologicznego przetwarzania biomasy – produkcji metanu. Beztlenowa fermentacja frakcji organicznej odpadów komunalnych, gnojowicy, ścieków mleczarskich i browarnianych. Przedsiębiorstwa produkcji roślin energetycznych, monitoring plantacji energetycznych, struktura produkcji surowca. Układy rolniczo-energetyczne i ciepłownicze. Logistyka zaopatrzenia ciepłownictwa i energetyki zawodowej w biomasę. Projektowanie potencjału energetycznego OZE i jego wykorzystanie na poziomie lokalnym. Uwarunkowania prawne i ekonomia wytwarzania i użytkowania energii z OZE. Finansowanie inwestycji bioenergetycznych. Koszty wytwarzania energii ze źródeł konwencjonalnych i odnawialnych. Bioenergetyczne inwestycje innowacyjne.

  9. Literatura:

    • Rosik-Dulewska Cz.: Podstawy Gospodarki Odpadami wyd. PWN 2010

    • Gliński B., Buczkowski R., Cichosz M.: Technologie bioenergetyczne. Wyd. Naukowe UMK 2009

    • Jędrczak A. Biologiczne przetwarzanie odpadów. Wyd. PWN 2007

    • Dobrowolska E., Dzurenda L., Jabłoński M., Kłosińska T.: Wykorzystanie energetyczne dendromasy. Wyd. SGGW 2010

    • Tytko R.: Odnawialne źródła energii. Wyd. OW Branta 2010

    • Domasiewicz T., Głaszczka A., Romaniuk W., Wardal W.J. Biogazownie rolnicze. Mulico 2011

    • Chmielniak T. Technologie energetyczne. Wyd. NT 2008

    • czasopisma: Przegląd komunalny, Journal of Urban Technology, Biomass and Bioenergy, Journal of Environmental Engineering, Renewable & Sustainable Energy Reviews


KURSY STAŁE


  1. Numer kursu: 6.10-TOW - studenci stacjonarni / 6.10.Z-TOW - studenci niestacjonarni 2 punkty/4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: TECHNIKI OCHRONY WÓD

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 15 S, niestacjonarne: 10 W

  4. Prowadzący: dr Mariusz Głowacki

  5. Termin: III semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład i seminarium– zaliczenie na ocenę, zajęcia terenowe – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z systemem gospodarki wodnej w Polsce i innych krajach. Podstawą poprawnej gospodarki wodnej jest poznanie systemów wyznaczania zasobów wodnych oraz kontroli ich wykorzystania. Etapem kolejnym kształcenia jest przedstawienie studentom systemu budowli i urządzeń zwiększających zasoby dyspozycyjne wód oraz prezentacja zasad ich eksploatacji. Zasoby wodne podlegają antropopresji oraz oddziaływaniom naturalnym zmieniającym ich jakość. Konieczne zatem jest prowadzenie monitoringu jakości zasobów wodnych oraz wprowadzanie zmian w gospodarce zasobami w celu ich ochrony. W przypadku braku środków finansowych, świadomości ekologicznej, lub innych przyczyn dochodzi często do zniszczenia zasobów wodnych.
    W trakcie realizacji przedmiotu student powinien zapoznać się z obecnie stosowanymi systemami rekultywacji wód
    o zdegradowanej jakości.

  9. Literatura:

  • Do uzgodnienia z prowadzącym




  1. Numer kursu: 6.10-PCS - studenci stacjonarni / 6.10.Z-PCS - studenci niestacjonarni 2 punkty / 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: PODSTAWY CHEMII ŚRODOWISKA

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 15 K; niestacjonarne: 10 W

  4. Prowadzący: dr Jarosław Sławiński

  5. Termin: III semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład i konwersatorium - zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Żywienie roślin – prawa nawozowe. Właściwości gleb a odżywianie się roślin. Formy i przemiany makro-
    i mikroelementów w glebie. Metody określania potrzeb żywienia roślin i mechanizmy pobierania składników. Technika i technologia żywienia roślin, a kryteria jakości plonów. Objawy i skutki nadmiaru i niedoboru składników pokarmowych w glebie. Produkcja ekologicznych nawozów organicznych w gospodarstwie.

  9. Literatura:

  • Czuba R. (red.): Nawożenie mineralne roślin uprawnych. Wyd. ZCh „Police”, 1996,

  • Fotyma M., Mercik S.: Chemia rolna. PWN, Warszawa, 1992.




  1. Numer kursu: 6.10-L - studenci stacjonarni / 6.10.Z-L - studenci niestacjonarni 2 punkty / 4 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: LIMNOLOGIA

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 15 K + 15 T; niestacjonarne: 10W + 9 K

  4. Prowadzący: dr inż. Tomasz Ciesielczuk

  5. Termin: III semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: zaliczenie kursu z hydrologii

  7. Warunki zaliczenia: wykład, konwersatorium i zajęcia terenowe – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść kursu: Rozmieszczenie jezior w Polsce i na Świecie; klasyfikacja i podział jezior; geneza rozwoju zbiorników śródlądowych; lokalne uwarunkowania powstawania jezior; wskaźnik jeziorności; morfologia i morfometria jezior; procesy starzenia się jezior; zarastanie i zanikanie jezior; dynamika wód jeziornych; obieg wody w zbiorniku; właściwości fizyczne i chemiczne wód w zbiornikach śródlądowych, przeznaczenie i wykorzystanie jezior.

  9. Literatura:

    • Bajkiewicz-Grabowska E., Mikulski Z.: Hydrologia ogólna, PWN, Warszawa 1996.

    • Dojlido J.: Chemia wód powierzchniowych, Wyd. Ekonomia i Środowisko, Białystok 1995.

    • Kudelska d., Cydzik D., Soszka H.: Wytyczne monitoringu podstawowego jezior OIKOS, Warszawa 1994.

    • Jędrasik J.: Uwarunkowania w kształtowaniu struktur termicznych w jeziorach i morzu zamkniętym, Wyd. Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 1995.

    • Wiśniewski R.: Rola resuspensji osadów dennych w funkcjonowaniu ekosystemów wodnych, Wyd. UMK, Toruń 1995.




  1. Numer kursu: 6.10-Gch - studenci stacjonarni / 6.10.Z-Gch - studenci niestacjonarni 2 punkty/ 3 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: GEOCHEMIA

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15 W + 15 K; niestacjonarne: 12 W

  4. Prowadzący: dr hab. Joanna Kyzioł-Komosińska, prof. UO

  5. Termin: IV semester / V semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: brak.

  7. Warunki zaliczenia: wykład – pisemne zaliczenie na ocenę, konwersatorium – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Prawidłowość występowania pierwiastków we wszechświecie. Charakterystyka atmosfery i jej struktura. Geochemia hydrosfery i geosfer ziemskich. Klasyfikacja geochemiczna pierwiastków. Koncentracja pierwiastków
    w skorupie ziemskiej – złoża. Obieg pierwiastków w przyrodzie – geochemiczna charakterystyka środowiska. Geochemia szczegółowa wybranych grup pierwiastków chemicznych. Geochemia izotopów. Skażenie radiologiczne środowiska – zagrożenie zdrowia i życia.

  9. Literatura:

  • Polański A.: Geochemia i surowce mineralne. Wydawnictwa Geologiczne,

  • Mikulski T.: Geochemia. Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław, 1987,

  • Polański A.: Geochemia ogólna i organiczna. Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa, 1986.




  1. Numer kursu: 6.10-WZD - studenci stacjonarni / 6.10.Z-WZD - studenci niestacjonarni 3 punkty / 2 punkty ECTS

  2. Nazwa przedmiotu: WYBRANE ZAGADNIENIA Z DENDROLOGII

  3. Liczba godzin: stacjonarne: 15W + 15L + 15T; niestacjonarne: 9W + 9L

  4. Prowadzący: dr Elżbieta Gołąbek

  5. Termin: IV semestr

  6. Warunki wpisu na kurs: zaliczenie kursu z botaniki.

  7. Warunki zaliczenia: wykład i laboratorium – zaliczenie na ocenę, zajęcia terenowe – zaliczenie na ocenę.

  8. Treść zajęć: Ogólna charakterystyka roślin drzewiastych. Charakterystyka drzew i krzewów powszechnie występujących w Polsce (zasięgi występowania, opisy botaniczne, wymagania siedliskowe, wartość użytkowa, zagrożenia abiotyczne, podatność na choroby i szkodniki, wrażliwość na zanieczyszczenia przemysłowe). Funkcje zieleni wysokiej. Grupy wrażliwości drzew na zanieczyszczenie powietrza spowodowane emisjami przemysłowymi
    i ich wykorzystanie w praktyce bioindykacyjnej. Drzewo pomnikowe jako jedna z form ochrony obiektów przyrodniczych. Najstarsze drzewa w Polsce. Metody oceny stanu zachowania drzew pomnikowych. Pielęgnowanie starych drzew.

  9. Literatura:

  • Tomanek J.: Botanika leśna. PWRiL, Warszawa, 1994,

  • Seneta W., Dolatowski J.: Dendrologia. PWN, Warszawa, 1997,

  • Sobczak R.: Drzewa naszych lasów. Oficyna Edytorska „Wydawnictwo Świat”, Warszawa, 1996,

  • Jaworski A.: Hodowla lasu. Akademia Rolnicza, Kraków, 1994,

  • Hartmann G., Nienhaus F., Butin H.: Barwny atlas uszkodzeń drzew leśnych. Instytut Badawczy Leśnictwa, Warszawa,

  • Muszyński Z.: Użytkowanie lasu. Akademia Rolnicza, Kraków, 1992,

  • Białobok S.: Wpływ zanieczyszczeń powietrza na roślinność. Liga Ochrony Przyrody, Warszawa 1988.
1   2   3   4   5   6   7


©snauka.pl 2016
wyślij wiadomość